Η συμφωνία σταμάτησε τις μεγάλης κλίμακας επιχειρήσεις και επέτρεψε την επιστροφή των ομήρων, αλλά βασικές προβλέψεις της για διοίκηση, αποχώρηση και ανοικοδόμηση παραμένουν σε εκκρεμότητα.
Έναν χρόνο μετά την έναρξη ισχύος της εκεχειρίας στη Γάζα, συνεχίζονται τα ισραηλινά πλήγματα, ενώ δεν έχει προχωρήσει η ανοικοδόμηση του παλαιστινιακού θύλακα. Σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας της Γάζας, περισσότεροι από 1.400 Παλαιστίνιοι έχουν σκοτωθεί σε ισραηλινά πλήγματα από τότε που τέθηκε σε ισχύ η συμφωνία.
Η εκεχειρία σταμάτησε τις μεγάλης κλίμακας στρατιωτικές επιχειρήσεις, οδήγησε στην απελευθέρωση όλων των ομήρων που παρέμεναν στη Γάζα και αύξησε την πρόσβαση της ανθρωπιστικής βοήθειας. Ωστόσο, δεν υλοποιήθηκαν βασικές προβλέψεις της συμφωνίας για νέα παλαιστινιακή διοίκηση με διεθνή υποστήριξη, αφοπλισμό της Χαμάς και αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από το μεγαλύτερο μέρος της Λωρίδας.
Οι περίπου δύο εκατομμύρια κάτοικοι εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν συνθήκες εκτοπισμού και καταστροφής. Πολλοί ζουν σε καταυλισμούς με σκηνές, στα ερείπια των γειτονιών τους ή σε κτίρια που έχουν υποστεί ζημιές και κινδυνεύουν να καταρρεύσουν. Στην Τζαμπάλια, στον βορρά, οικογένεια έχει κατασκευάσει πρόχειρο κατάλυμα από τα συντρίμμια του σπιτιού της. Άλλη οικογένεια, εκτοπισμένη από την Μπέιτ Λαχία στη Χαν Γιούνις, παραμένει σε σκηνές χωρίς σαφή προοπτική επιστροφής.
Οι προβλέψεις της συμφωνίας παραμένουν σε εκκρεμότητα
Η συμφωνία των 20 σημείων προέβλεπε ότι η Χαμάς θα παρέδιδε την εξουσία σε επιτροπή Παλαιστινίων διοικητικών αξιωματούχων, με έγκριση του Συμβουλίου Ειρήνης υπό την προεδρία του Ντόναλντ Τραμπ. Η Χαμάς ανακοίνωσε τον Ιούλιο ότι διαλύει την κυβέρνησή της, αλλά διατήρησε τον διοικητικό μηχανισμό της και παραμένει η κυρίαρχη δύναμη στο περίπου 40% της Γάζας που δεν ελέγχεται από τον ισραηλινό στρατό. Το Ισραήλ δεν έχει επιτρέψει στη νέα διοίκηση να εισέλθει στον θύλακα από την Αίγυπτο.
Η Διεθνής Δύναμη Σταθεροποίησης ανακοινώθηκε τον Φεβρουάριο, χωρίς να έχει συγκροτηθεί. Η Ινδονησία, που είχε δεσμευτεί να διαθέσει 8.000 στρατιώτες, ανέστειλε τα σχετικά σχέδια την περασμένη άνοιξη, καθώς η διεθνής προσοχή στράφηκε στον πόλεμο με το Ιράν. Παράλληλα, αντί να αποσυρθεί, το Ισραήλ έχει επεκτείνει τον έλεγχό του και έχει μετακινήσει δυτικότερα, προς τη Μεσόγειο, τη λεγόμενη «κίτρινη γραμμή».
Οι ισραηλινές αρχές έχουν αναφέρει ότι τα πλήγματα στρέφονται εναντίον προσώπων που κατηγορούνται για παραβίαση της εκεχειρίας, προσέγγιση της γραμμής ελέγχου ή συμμετοχή στην επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023. Σε αρκετές περιπτώσεις έχουν σκοτωθεί και άμαχοι. Κατά την ίδια περίοδο, σποραδικές επιθέσεις στη Γάζα έχουν προκαλέσει τον θάνατο πέντε Ισραηλινών στρατιωτών.
Το υπουργείο Υγείας της Γάζας αναφέρει ότι περισσότεροι από 74.000 Παλαιστίνιοι έχουν σκοτωθεί από την έναρξη του πολέμου. Ο απολογισμός του δεν διαχωρίζει αμάχους και μαχητές, ενώ, σύμφωνα με το υπουργείο, γυναίκες και παιδιά αποτελούν περίπου το ήμισυ των θυμάτων. Οι υπηρεσίες του ΟΗΕ και ανεξάρτητοι εμπειρογνώμονες θεωρούν γενικά αξιόπιστα τα λεπτομερή στοιχεία του.
Διαφωνία για τον αφοπλισμό και την αποχώρηση
Το Ισραήλ έχει συνδέσει την πρόοδο στα υπόλοιπα ζητήματα με τον πλήρη αφοπλισμό της Χαμάς. Η παλαιστινιακή οργάνωση και η κυβέρνηση Τραμπ έχουν υποστηρίξει ότι τα σχετικά βήματα πρέπει να προχωρήσουν παράλληλα.
Τον Ιούλιο, ο Τραμπ ανακοίνωσε σχέδιο για σταδιακό αφοπλισμό της Χαμάς, συνδεδεμένο με την ισραηλινή αποχώρηση σε φάσεις. Η Χαμάς δήλωσε τότε ότι συμφωνεί να αφοπλιστεί, υπό την προϋπόθεση να σταματήσουν τα ισραηλινά πλήγματα και να αποχωρήσουν οι ισραηλινές δυνάμεις. Λίγες ημέρες αργότερα, ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε ότι το Ισραήλ δεν θα αποσυρθεί από κανένα τμήμα της Γάζας πριν από τον πλήρη αφοπλισμό της Χαμάς, απορρίπτοντας τη σειρά ενεργειών που είχε ανακοινώσει ο Τραμπ.
Οι διαφωνίες παραμένουν εν μέσω προετοιμασίας για τις ισραηλινές εκλογές της 27ης Οκτωβρίου. Ο Νετανιάχου έχει δεχθεί κριτική για τις αποτυχίες των μηχανισμών ασφαλείας και των υπηρεσιών πληροφοριών πριν από την επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023, ενώ πολιτικοί αντίπαλοί του τον κατηγορούν ότι είχε επιδείξει υπερβολική επιείκεια απέναντι στη Χαμάς.
