Οι πηγές της ΕΛΑΣ υποστηρίζουν ότι η απομάκρυνση της Τουρκίας από το πρόγραμμα των F-35 συνδέθηκε με τις αποφάσεις των ΗΠΑ το 2019 και υπενθυμίζουν ότι η συμφωνία για την αναβάθμιση των ελληνικών F-16 υπογράφηκε το 2018. Κυβερνητικές πηγές απαντούν ότι η πώληση F-35 στην Τουρκία εξακολουθεί να αποκλείεται υπό συγκεκριμένους όρους.
Τις αμερικανικές νομοθετικές παρεμβάσεις του 2018 και του 2019 επικαλούνται πηγές της ΕΛΑΣ, απαντώντας στις δηλώσεις του κυβερνητικού εκπροσώπου Παύλου Μαρινάκη για την Τουρκία και το πρόγραμμα των F-35. Κατά την εκτίμησή τους, η συμμετοχή της Τουρκίας στη συμπαραγωγή των αεροσκαφών τερματίστηκε το 2019, έπειτα από κινητοποίηση ελληνοαμερικανικών οργανώσεων σε συντονισμό με την τότε κυβέρνηση.
Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι ο νόμος περί αμυντικών δαπανών του 2019 προέβλεπε προσωρινό περιορισμό στην πώληση F-35 στην Τουρκία. Επικαλούνται επίσης το East Med Act, που κατατέθηκε στο αμερικανικό Κογκρέσο τον Απρίλιο του 2019 και έγινε νόμος τον Ιούλιο, καθώς και ανακοίνωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ την ίδια περίοδο. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, η αγορά των ρωσικών συστημάτων S-400 από την Τουρκία δεν επέτρεπε τη συνέχιση της συμμετοχής της στα F-35. Οι πηγές σημειώνουν ακόμη ότι τον Ιούνιο του 2019 διακόπηκε η εκπαίδευση Τούρκων πιλότων στα αεροσκάφη.
Η αντιπαράθεση για τα F-16
Για τα ελληνικά F-16, η ΕΛΑΣ υποστηρίζει ότι ο εκσυγχρονισμός τους σε Viper συμφωνήθηκε σε πολιτικό επίπεδο κατά την επίσκεψη του Αλέξη Τσίπρα στην Ουάσιγκτον το 2017 και ότι η σχετική συμφωνία υπογράφηκε το 2018. Ως τεκμήριο επικαλείται δήλωση του Κυριάκου Μητσοτάκη στις 24 Ιανουαρίου 2023, κατά την οποία η σύμβαση αναβάθμισης είχε υπογραφεί από την προηγούμενη κυβέρνηση.
Οι κυβερνητικές πηγές απορρίπτουν την κριτική της ΕΛΑΣ και υποστηρίζουν ότι με νόμο της κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας οριστικοποιήθηκαν οι διαδικασίες εκσυγχρονισμού των ελληνικών F-16. Για τα F-35, επικαλούνται συνέντευξη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, σύμφωνα με την οποία υπάρχουν όροι που έχουν τεθεί από το Κογκρέσο και, μέχρι να εκπληρωθούν, η πώληση στην Τουρκία δεν μπορεί να προχωρήσει. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι η εξέλιξη αυτή απέχει, κατά τον Ρούμπιο, πολλά χρόνια.
Η κυβερνητική πλευρά σημειώνει επίσης ότι η Τουρκία συμμετείχε στο πρόγραμμα των F-35 έως το 2019 και παραμένει έκτοτε εκτός, ενώ η Ελλάδα παρήγγειλε F-35 το 2022, με την απόκτηση να εγκρίνεται από τη Βουλή το 2024 και τις πρώτες παραδόσεις να αναμένονται το 2029.
Η ΕΛΑΣ κατηγορεί την κυβέρνηση ότι οι επιθέσεις κατά του Αλέξη Τσίπρα απομακρύνουν τη συζήτηση από τα ελληνοτουρκικά και την πρόσφατη επίσκεψη του Μάρκο Ρούμπιο. Παράλληλα, υποστηρίζει ότι η Τουρκία έχει προχωρήσει σε εξοπλιστικές συμφωνίες με τις ΗΠΑ, το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ιταλία, καθώς και σε αμυντική συνεργασία με τη Γαλλία. Ζητά από την κυβέρνηση να επικεντρωθεί, όπως αναφέρει, στην εξασφάλιση αμερικανικής στήριξης σε ζητήματα όπως το Κυπριακό, τα θαλάσσια πάρκα, η πόντιση καλωδίου και ο ελληνοτουρκικός διάλογος.
