Το σχέδιο νόμου για την εργασία στις ψηφιακές πλατφόρμες προβλέπει περιορισμούς στη χρήση αλγορίθμων, δικαίωμα επανεξέτασης ορισμένων αποφάσεων και τεκμήριο εξαρτημένης εργασίας υπό προϋποθέσεις.
Ανθρώπινη εποπτεία σε κρίσιμες αποφάσεις των ψηφιακών πλατφορμών και ενισχυμένη ενημέρωση των εργαζομένων για τη χρήση αλγορίθμων προβλέπει το σχέδιο νόμου που παρουσίασε η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως. Το νομοσχέδιο, που αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση, αφορά όσους εργάζονται μέσω πλατφορμών όπως η e-food, η Wolt και η Box.
Μεταξύ άλλων, οι εργαζόμενοι θα μπορούν να ζητούν επανεξέταση αποφάσεων που λαμβάνονται αποκλειστικά μέσω αλγορίθμου και να λαμβάνουν εξηγήσεις για τον τρόπο με τον οποίο προέκυψαν. Αποφάσεις που αφορούν τον περιορισμό ή την αναστολή λογαριασμού, καθώς και τη διακοπή συνεργασίας, προβλέπεται να υπόκεινται σε ανθρώπινη εποπτεία.
Περιορισμοί στη χρήση δεδομένων και αλγορίθμων
Το σχέδιο θεσπίζει πλαίσιο για τη διαχείριση της εργασίας μέσω αυτοματοποιημένων συστημάτων. Προβλέπει απαγόρευση επεξεργασίας συγκεκριμένων προσωπικών δεδομένων, μεταξύ των οποίων δεδομένα για την ψυχολογική κατάσταση, ιδιωτικές συνομιλίες, βιομετρικά στοιχεία, ιατρικό ιστορικό και φυλετική καταγωγή.
Οι πλατφόρμες θα οφείλουν να ενημερώνουν τους εργαζομένους και τις αρμόδιες αρχές για τους αλγορίθμους και τα δεδομένα που χρησιμοποιούν, να διενεργούν μελέτη εκτίμησης αντικτύπου για την προστασία των προσωπικών δεδομένων (DPIA) και να διασφαλίζουν τη φορητότητα των δεδομένων. Προβλέπονται επίσης αξιολόγηση των αυτοματοποιημένων συστημάτων με συμμετοχή εκπροσώπων των εργαζομένων και μέτρα για την προστασία της υγείας και της ασφάλειάς τους.
Όταν μια πλατφόρμα αποφασίζει να εισαγάγει αλγορίθμους, θα πρέπει να ενημερώνει και να διαβουλεύεται με τους εκπροσώπους των εργαζομένων ή, αν δεν υπάρχουν εκπρόσωποι, απευθείας με τους εργαζομένους. Στη διαδικασία προβλέπεται να μπορούν να συνδράμουν εμπειρογνώμονες.
Τεκμήριο εξαρτημένης εργασίας και καταγραφή
Το νομοσχέδιο εισάγει μαχητό τεκμήριο εξαρτημένης εργασίας όταν διαπιστώνονται πραγματικά περιστατικά που υποδεικνύουν διεύθυνση και έλεγχο από την πλατφόρμα. Το τεκμήριο μπορεί να ανατραπεί από την πλατφόρμα, ενώ η εργασία μέσω αυτής θα εξακολουθεί να μπορεί να παρέχεται είτε με σχέση εξαρτημένης εργασίας είτε ως ανεξάρτητη υπηρεσία.
Προβλέπεται ακόμη η δημιουργία μητρώου στο Πληροφοριακό Σύστημα «ΕΡΓΑΝΗ». Οι πλατφόρμες θα δηλώνουν στο Π.Σ. «ΕΡΓΑΝΗ» τα πρόσωπα που εργάζονται μέσω αυτών και θα παρέχουν στις αρμόδιες αρχές επικαιροποιημένες πληροφορίες για τους παρόχους υπηρεσιών.
Άλλες ρυθμίσεις για άδειες και ασφαλιστική ικανότητα
Το σχέδιο περιλαμβάνει αλλαγές στη γονική άδεια. Σύμφωνα με όσα ανέφερε η υπουργός, οι γονείς δεν θα χρειάζεται να περιμένουν έναν χρόνο ανάμεσα σε δύο γονικές άδειες. Αν εργάζονται στον ίδιο εργοδότη, δεν θα απαιτείται να δηλώνουν ποιος θα λάβει πρώτος την άδεια, ενώ η άδεια φροντιστή θα μπορεί να χορηγείται πριν συμπληρωθεί εξάμηνο από την πρόσληψη.
Προβλέπεται επίσης ρύθμιση για τη συνέχιση της ασφαλιστικής ικανότητας νέων μετά την ενηλικίωσή τους, στο διάστημα μέχρι να αποκτήσουν ασφαλιστική κάλυψη μέσω άλλης προβλεπόμενης ιδιότητας. Η υπουργός έφερε ως παράδειγμα μαθητή της Γ΄ Λυκείου που ενηλικιώνεται τον Ιανουάριο.
