Οι εκτεταμένες ταραχές και οι λεηλασίες σε γαλλικές πόλεις ακολούθησαν εβδομάδες μαθητικών διαμαρτυριών, ενώ η πολιτική αντιπαράθεση και το υψηλό δημόσιο χρέος περιορίζουν τα περιθώρια της κυβέρνησης.
Επεισόδια και λεηλασίες σε πόλεις της Γαλλίας, με περίπου 2.400 συλλήψεις μέσα στο Σαββατοκύριακο, προστέθηκαν σε μια περίοδο πολιτικής αβεβαιότητας και οικονομικής πίεσης. Στο Παρίσι, τη Μασσαλία και το Μπορντό καταγράφηκαν λεηλασίες, ενώ το δημαρχείο της Λιμόζ κάηκε.
Ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνύ περιέγραψε την κατάσταση ως «χάος». Τα επεισόδια ακολούθησαν εβδομάδες κινητοποιήσεων μαθητών και φοιτητών, που διαμαρτύρονται για την κακή κατάσταση των σχολείων, την έλλειψη καθηγητών και τις περιορισμένες προοπτικές απασχόλησης. Από την έναρξη της σχολικής χρονιάς έχουν γίνει περισσότερες από 6.000 συλλήψεις στις μαθητικές διαδηλώσεις και έχουν προκληθεί ζημιές σε πάνω από 100 σχολεία.
Για το επόμενο Σαββατοκύριακο έχουν προγραμματιστεί νέες διαδηλώσεις, ενώ τα εργατικά συνδικάτα σχεδιάζουν απεργιακές κινητοποιήσεις τον Νοέμβριο. Ο υπουργός Εσωτερικών Λοράν Νουνιέζ υπέβαλε την παραίτησή του, επικαλούμενος την αδυναμία της αστυνομίας να περιορίσει τις ταραχές.
Πολιτική αντιπαράθεση και κοινοβουλευτικό αδιέξοδο
Ο Εμανουέλ Μακρόν καταδίκασε τη βία σε τηλεοπτικό διάγγελμα, χωρίς να παρουσιάσει συγκεκριμένα μέτρα για τη διαχείριση της κρίσης. Προειδοποίησε επίσης ότι πολιτικοί επιχειρούν να αξιοποιήσουν το χάος. Ο Λεκορνύ αντέδρασε στις κατηγορίες του υποψήφιου της αριστεράς για την προεδρία, Ζαν-Λυκ Μελανσόν, ότι οι κυβερνητικές τακτικές αστυνόμευσης ενισχύουν την ένταση, αποδίδοντάς του πολιτική ευθύνη.
Η υποψήφια του ακροδεξιού Εθνικού Συναγερμού, Μαρίν Λεπέν, συνέδεσε τη βία με την παραβατικότητα στα γαλλικά προάστια και υποστήριξε ότι μπορεί να αποκαταστήσει την τάξη. Ο πρόεδρος του κόμματος, Ζορντάν Μπαρντελά, ζήτησε να χαρακτηριστούν τρομοκρατικές οργανώσεις οι «πολιτοφυλακές των Antifa, οι ακροαριστερές εξτρεμιστικές ομάδες και οι ομάδες Black Bloc».
Αναλυτές συνδέουν τον πολιτικό κατακερματισμό με το κοινοβουλευτικό αδιέξοδο που ακολούθησε τις πρόωρες εκλογές του 2024. Οι διαδοχικές κυβερνήσεις του Μακρόν δυσκολεύονται να εξασφαλίσουν την έγκριση προϋπολογισμού, ενώ ο Εθνικός Συναγερμός και η «Ανυπότακτη Γαλλία» του Μελανσόν κερδίζουν έδαφος εν μέσω κοινωνικής δυσαρέσκειας. Η δημοσκόπηση των Ipsos-BVA που παρατίθεται στην ανάλυση δείχνει ότι το 85% των ερωτηθέντων θεωρεί πως η Γαλλία βρίσκεται σε παρακμή και το 98% δηλώνει δυσαρεστημένο με την κατάσταση της χώρας.
Χρέος και αβεβαιότητα στην οικονομία
Η οικονομία εμφανίζει σημάδια στασιμότητας, ενώ οι αγρότες αντιμετώπισαν ένα ιδιαίτερα θερμό και ξηρό καλοκαίρι και οι τιμές ενέργειας τροφοδότησαν τον πληθωρισμό. Οι επενδύσεις των επιχειρήσεων μειώθηκαν περίπου κατά 1% το πρώτο εξάμηνο του έτους, σε συνθήκες αυξημένων επιτοκίων και αβεβαιότητας. Η βία στους δρόμους ενδέχεται, σύμφωνα με την ανάλυση, να αποθαρρύνει ορισμένους ταξιδιώτες, με πιθανές επιπτώσεις στον τουρισμό.
Το δημόσιο χρέος αποτελεί πρόσθετη πίεση. Έρευνα της Oxford Economics τον Ιούλιο ανέφερε ότι το πολιτικό αδιέξοδο ενδέχεται να οδηγήσει σε περαιτέρω αύξησή του. Το χρέος έφτασε το 119% του ΑΕΠ το δεύτερο τρίμηνο, ποσοστό διπλάσιο από τον στόχο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σύμφωνα με αναλυτές, η Γαλλία θα χρειαστεί να εκδώσει ομόλογα μεσοπρόθεσμης και μακροπρόθεσμης διάρκειας ύψους 340 δισεκατομμυρίων ευρώ τον επόμενο χρόνο. Τη Δευτέρα, η απόδοση του δεκαετούς κρατικού ομολόγου αυξήθηκε στο 4,9%.
Η Oxford Economics εκτιμά ότι ο πολιτικός κατακερματισμός μπορεί να επιμείνει και μετά τις εκλογές του 2027, διατηρώντας την αβεβαιότητα γύρω από τα δημόσια οικονομικά και την εγχώρια ζήτηση. Παράλληλα, οι δημοσκοπήσεις που αναφέρονται στην ανάλυση τοποθετούν τη δημοτικότητα του Μακρόν στο 15% με 17%.
