Το Διοικητικό Πρωτοδικείο Ιωαννίνων θα εξετάσει την αίτηση οργανώσεων, συλλογικών φορέων και πολιτών για προσωρινή παύση των εργασιών και απαγόρευση της κυκλοφορίας μηχανοκίνητων οχημάτων στον δρόμο της προστατευόμενης κορυφογραμμής.
Στις 23 Νοεμβρίου 2026 έχει προγραμματιστεί στο Διοικητικό Πρωτοδικείο Ιωαννίνων η συζήτηση αίτησης προσωρινής δικαστικής προστασίας για τη διάνοιξη δρόμου στην κορυφογραμμή του Γράμμου. Η αίτηση στρέφεται κατά της Περιφέρειας Ηπείρου και του Ελληνικού Δημοσίου.
Την προσφυγή κατέθεσαν τον Αύγουστο του 2026 τέσσερις περιβαλλοντικές οργανώσεις, πέντε ακόμη συλλογικοί φορείς και 27 πολίτες. Ζητούν να διακοπούν προσωρινά οι εργασίες και να μην επιτρέπεται η διέλευση μηχανοκίνητων οχημάτων από τον δρόμο μέχρι την οριστική εκδίκαση της υπόθεσης.
Στις οργανώσεις που συνυπογράφουν περιλαμβάνονται το MedINA, η Καλλιστώ, η Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης και η Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία. Η αίτηση αφορά έργα που ξεκίνησαν το 2024 στην προστατευόμενη περιοχή Natura 2000 «Κορυφές Όρους Γράμμος».
Τα ευρήματα των περιβαλλοντικών ελέγχων
Σύμφωνα με την Οριστική Έκθεση Ελέγχου των Επιθεωρητών Περιβάλλοντος, έγιναν εργασίες οδοποιίας χωρίς την απαιτούμενη περιβαλλοντική αδειοδότηση. Για συνολικό μήκος 2,9 χιλιομέτρων η έκθεση καταγράφει αλλοίωση του φυσικού ανάγλυφου και του τοπίου, απομάκρυνση βλάστησης από οικότοπο προτεραιότητας, κατακερματισμό του οικοσυστήματος και περιβαλλοντική ζημία που απαιτεί μέτρα αποκατάστασης.
Η έκθεση καταλόγισε στην Περιφέρεια Ηπείρου δύο περιβαλλοντικές παραβάσεις. Μεταξύ άλλων, αναφέρει ότι η διάνοιξη έγινε σε προστατευόμενη περιοχή, δασική έκταση και αλπική ζώνη χωρίς την προβλεπόμενη διαδικασία. Για το ίχνος της διαδρομής σημειώνει ότι, βάσει των ευρημάτων, δεν επρόκειτο για υφιστάμενο δρόμο αλλά για μονοπάτι ή μουλαρόδρομο.
Τον Μάιο του 2025 η Εθνική Αρχή Διαφάνειας διαβίβασε το πόρισμά της στις εισαγγελικές αρχές για τη διερεύνηση ενδεχόμενων ποινικών ευθυνών. Η εισαγγελική έρευνα παραμένει σε εκκρεμότητα. Τον Απρίλιο του 2026 το Πειθαρχικό Συμβούλιο της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Ηπείρου – Δυτικής Μακεδονίας εισηγήθηκε την απαλλαγή του περιφερειάρχη Ηπείρου Αλέξανδρου Καχριμάνη για το σκέλος που αφορά τον Γράμμο, ενώ του επέβαλε αργία ενός μήνα για άλλη υπόθεση.
Η διαφωνία για τον χαρακτήρα του έργου
Οι φορείς που προσέφυγαν υποστηρίζουν ότι οι εργασίες κατέστρεψαν παλιό ορειβατικό και περιπατητικό μονοπάτι μέσα στην περιοχή Natura 2000. Από την πλευρά τους, οι τοπικές αρχές έχουν παρουσιάσει τη διάνοιξη ως αποκατάσταση παλιότερου δρόμου για την εξυπηρέτηση κτηνοτρόφων.
Η διαδρομή συνδέει την Αετομηλίτσα Κόνιτσας στην Ήπειρο με τη Γράμμουστα Νεστορίου στη Δυτική Μακεδονία. Έγινε αντιληπτή το φθινόπωρο του 2024. Σύμφωνα με τους προσφεύγοντες, οι εργασίες σταμάτησαν προσωρινά, αλλά συνεχίστηκαν το φθινόπωρο του 2025, ενώνοντας τμήματα που είχαν ήδη ανοιχτεί.
Το ΚΚΕ είχε θέσει το ζήτημα στη Βουλή με επίκαιρη ερώτηση, υποστηρίζοντας ότι το έργο συνιστούσε επέμβαση σε προστατευόμενη περιοχή και ότι υπήρξαν παραβάσεις και υποχρέωση αποκατάστασης. Η δίκη της 23ης Νοεμβρίου αφορά την αίτηση προσωρινής προστασίας και όχι την ουσία της υπόθεσης ή την απόδοση ποινικών ευθυνών.
Αναλυτικά η ανακοίνωση του MEDITERRANEAN INSTITUTE FOR NATURE AND ANTHROPOS (Medina)
Στις 23 Νοεμβρίου 2026 θα εκδικαστεί ενώπιον του Διοικητικού Πρωτοδικείου Ιωαννίνων η αίτηση παροχής προσωρινής δικαστικής προστασίας που έχει κατατεθεί κατά της Περιφέρειας Ηπείρου και του Ελληνικού Δημοσίου για τη διάνοιξη δρόμου στην κορυφογραμμή του Γράμμου, εντός της προστατευόμενης περιοχής NATURA2000 “Κορυφές Όρους Γράμμος”.
Η αίτηση κατατέθηκε τον Αύγουστο του 2026 από τέσσερις οργανώσεις της Κοινωνίας των Πολιτών, πέντε ακόμη συλλογικούς φορείς και 27 πολίτες, με στόχο την προσωρινή παύση των εργασιών οδοποιίας και την απαγόρευση της χρήσης της διανοιχθείσας οδού από μηχανοκίνητα οχήματα, μέχρι την οριστική εκδίκαση της υπόθεσης. Επιδιώκεται έτσι η αποτροπή περαιτέρω παρεμβάσεων και πρόσθετης περιβαλλοντικής βλάβης σε μία από τις σημαντικότερες ορεινές φυσικές περιοχές της χώρας.
Η υπόθεση αφορά τις εργασίες που ξεκίνησαν το 2024 στην περιοχή μεταξύ των κορυφών Γκέσος, Περήφανο και Κιάφα. Σύμφωνα με την Οριστική Έκθεση Ελέγχου των Επιθεωρητών Περιβάλλοντος, πραγματοποιήθηκαν έργα οδοποιίας χωρίς την απαιτούμενη περιβαλλοντική αδειοδότηση. Επιπλέον, σε συνολικό μήκος 2,9 χλμ., καταγράφηκαν αλλοίωση του φυσικού ανάγλυφου και του τοπίου, απομάκρυνση βλάστησης από οικότοπο προτεραιότητας, κατακερματισμός του οικοσυστήματος και περιβαλλοντική ζημία που απαιτεί μέτρα αποκατάστασης.
Η δικαστική διαδικασία αποτελεί συνέχεια μιας πολύμηνης προσπάθειας κατοίκων, φορέων, και ορειβατικών συλλόγων που προχώρησαν σε καταγγελίες, αυτοψίες, δημόσιες παρεμβάσεις και θεσμικές ενέργειες για την ανάδειξη του ζητήματος και την αποφυγή περαιτέρω υποβάθμισης της περιοχής. Παρότι οι εργασίες διακόπηκαν προσωρινά, συνεχίστηκαν το φθινόπωρο του 2025 συνδέοντας τα τμήματα που είχαν ήδη διανοιχθεί.
Η επικείμενη εκδίκαση αναμένεται να αποτελέσει κρίσιμη εξέλιξη όχι μόνο για το μέλλον του Γράμμου, αλλά και για την εφαρμογή της περιβαλλοντικής νομοθεσίας σε προστατευόμενες φυσικές περιοχές της χώρας
