Το ιστορικό καφενείο «Μουριά» στα Εξάρχεια κλείνει μετά από 111 χρόνια

Το καφενείο, που λειτουργεί από το 1915, κατεβάζει ρολά το Σάββατο 31 Οκτωβρίου. Παρά τις περισσότερες από 6.000 υπογραφές και τη στήριξη του Δημοτικού Συμβουλίου της Αθήνας σε αίτημα να αναγνωριστεί ως μνημείο, δεν έχει ληφθεί απόφαση που να δεσμεύει την ιδιοκτησία.

Το καφενείο «Μουριά», στη διασταύρωση των οδών Χαριλάου Τρικούπη και Καλλιδρομίου στα Εξάρχεια, ολοκληρώνει τη λειτουργία του έπειτα από 111 χρόνια. Το Σάββατο 31 Οκτωβρίου θα γίνει αποχαιρετιστήριο γλέντι, ενώ την Κυριακή ο Χρήστος Βάνας, ο οποίος εργάζεται στο καφενείο εδώ και 44 χρόνια, θα παραδώσει τα κλειδιά στην ιδιοκτησία του ακινήτου.

Το αίτημα για να αναγνωριστεί η «Μουριά» ως νεότερο μνημείο σύγχρονης πολιτιστικής κληρονομιάς συγκέντρωσε περισσότερες από 6.000 υπογραφές. Τον Ιούνιο του 2026 το Δημοτικό Συμβούλιο της Αθήνας στήριξε ομόφωνα το αίτημα του ιδιοκτήτη του καφενείου, ενώ υπέρ της διάσωσής του τάχθηκε και η Ένωση Επαγγελματιών Εστίασης Αθήνας. Ωστόσο, οι διαδικασίες θεσμικής αναγνώρισης δεν έχουν ολοκληρωθεί και μέχρι στιγμής δεν υπάρχει απόφαση που να δεσμεύει την ιδιοκτησία.

Ένας χώρος καθημερινής συνάντησης

Θαμώνες και άνθρωποι που συνδέθηκαν με το καφενείο περιγράφουν την απώλειά του ως κάτι περισσότερο από το κλείσιμο ενός καταστήματος. Μιλώντας στο Orange Press Agency, αναφέρθηκαν στις παρέες που συναντιούνταν εκεί, στις γνωριμίες μεταξύ ανθρώπων διαφορετικών επαγγελμάτων και στις συζητήσεις που αποτελούσαν μέρος της καθημερινότητας της γειτονιάς.

Ο Στέλιος Γούτης στάθηκε στην οικειότητα που, όπως είπε, χαρακτήριζε το καφενείο, καθώς περνούσε κανείς και συναντούσε γνωστούς. Ο Θανάσης θυμήθηκε ότι πηγαίνει στη «Μουριά» από το 1973 και ότι έφερε εκεί τόσο την κόρη όσο και τον εγγονό του. Η απορία του εγγονού του για το πού θα πίνουν πλέον μαζί καφέ και πορτοκαλάδα αποτυπώνει, όπως περιέγραψε, τη σύνδεση του χώρου με περισσότερες από μία γενιές.

Θαμώνες σημείωσαν επίσης ότι στο καφενείο συναντιούνταν άνθρωποι διαφορετικών επαγγελμάτων και γίνονταν συζητήσεις, παρουσιάσεις βιβλίων και πολιτικές συγκεντρώσεις. Η Ζωή μίλησε για έναν χώρο στον οποίο ένιωθαν ευπρόσδεκτες και οι γυναίκες, ενώ ο Κώστας περιέγραψε τη «Μουριά» ως σημείο επικοινωνίας για τους ανθρώπους της περιοχής.

Ανησυχία για την αλλαγή της γειτονιάς

Κάτοικοι και θαμώνες συνδέουν το κλείσιμο με τις αλλαγές που έχουν ήδη δει στα Εξάρχεια. Στο υλικό των μαρτυριών αναφέρονται η εξάπλωση των Airbnb και των ξενοδοχείων, καθώς και η εμφάνιση νέων χώρων εστίασης. Ο Αργύρης υποστήριξε ότι η απώλεια του καφενείου σημαίνει και απώλεια ενός χώρου κοινοτικής ζωής, εκφράζοντας την ανησυχία ότι ένα νέο κατάστημα στον ίδιο χώρο δεν θα δημιουργήσει αντίστοιχους δεσμούς στη γειτονιά.

Για πολλούς από τους ανθρώπους που περνούν τις τελευταίες ημέρες από τα τραπέζια της, η «Μουριά» αποτελεί μέρος της προσωπικής και συλλογικής μνήμης των Εξαρχείων. Το Σάββατο θα αποχαιρετήσουν το καφενείο, όπου, όπως λένε, οι συναντήσεις και οι σχέσεις που δημιουργήθηκαν επί δεκαετίες έδιναν στον χώρο ξεχωριστή θέση στην καθημερινότητά τους.

Άκου ζωντανά Spi8a