Η βρετανική κυβέρνηση θέλει να προσφέρει στους Ευρωπαίους φοιτητές πρόσβαση σε χαμηλότερα δίδακτρα, καθώς προετοιμάζεται η Σύνοδος Κορυφής ΕΕ-Ηνωμένου Βασιλείου. Οι λεπτομέρειες και το κόστος για τα πανεπιστήμια παραμένουν ανοιχτά ζητήματα.
Η δυνατότητα για φοιτητές από την ΕΕ να σπουδάζουν στο Ηνωμένο Βασίλειο με μειωμένα δίδακτρα αναμένεται να τεθεί στο επίκεντρο των συνομιλιών μεταξύ Λονδίνου και Βρυξελλών. Σύμφωνα με τους Financial Times, ο πρωθυπουργός Άντι Μπέρναμ σκοπεύει να προωθήσει την πρόταση στη Σύνοδο Κορυφής της 20ής Νοεμβρίου, ενώ οι τεχνικές λεπτομέρειες δεν αναμένεται να αποσαφηνιστούν πριν από το επόμενο έτος.
Μετά το Brexit, οι Ευρωπαίοι φοιτητές καταβάλλουν διεθνή δίδακτρα, τα οποία σε αρκετές περιπτώσεις είναι τρεις ή τέσσερις φορές υψηλότερα από τα 9.790 λίρες που πληρώνουν οι Βρετανοί φοιτητές. Η αλλαγή του καθεστώτος θα επηρεάσει τόσο το κόστος σπουδών για τους Ευρωπαίους όσο και τα έσοδα των πανεπιστημίων.
Η πρόταση είχε προετοιμαστεί επί πρωθυπουργίας Κιρ Στάρμερ. Στελέχη της τότε κυβέρνησης υπολόγιζαν ότι η επιβάρυνση για τον βρετανικό προϋπολογισμό θα μπορούσε να φτάσει τα 450 εκατομμύρια λίρες, ανάλογα με τον αριθμό των φοιτητών, και υπογράμμιζαν ότι η απώλεια εσόδων δεν θα έπρεπε να μεταφερθεί στα πανεπιστήμια. Η σημερινή κυβέρνηση του Μπέρναμ θεωρεί υπερβολική αυτή την εκτίμηση, αλλά επιβεβαιώνει ότι η μείωση των διδάκτρων αποτελεί βασικό μέρος των προτάσεών της.
Το Russell Group, σύμπραξη ερευνητικών πανεπιστημίων, προειδοποιεί ότι η επαναφορά του ευρωπαϊκού καθεστώτος διδάκτρων θα μπορούσε να κοστίσει στα ιδρύματα περισσότερα από 500 εκατομμύρια λίρες. Η Ντάουνινγκ Στριτ αναφέρει ότι επιδιώκει στενότερη σχέση με την ΕΕ, με στόχο, όπως δηλώνει, να στηρίξει την οικονομία και τη βιομηχανία και να δημιουργήσει ευκαιρίες για τη νέα γενιά.
Θεωρήσεις εισόδου και εμπορικές διαπραγματεύσεις
Στις συνομιλίες περιλαμβάνεται και το αίτημα της ΕΕ για 150.000 ετήσιες θεωρήσεις εισόδου σε νέους Ευρωπαίους. Η αρχική βρετανική πρόταση ήταν 50.000, ενώ στις διαπραγματεύσεις διαφαίνεται πιθανός συμβιβασμός γύρω στις 100.000. Στην ατζέντα βρίσκεται επίσης πρόγραμμα κινητικότητας για νέους ηλικίας 18 έως 30 ετών, η διευκόλυνση του εμπορίου τροφίμων και η διασύνδεση των συστημάτων εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών ρύπων.
Ο Μπέρναμ ζητά να αναγνωριστεί στο τελικό ανακοινωθέν ο ρόλος της Βρετανίας ως «αξιόπιστου εταίρου». Με αυτό συνδέει την επιδίωξη συμμετοχής της χώρας στο υπό διαμόρφωση ευρωπαϊκό πρόγραμμα επιδοτήσεων και προμηθειών «Made in Europe», το οποίο αναμένεται να αποκτήσει νομική μορφή εντός του 2027. Δεν υπάρχει ακόμη οριστική συμφωνία ούτε για το πρόγραμμα ούτε για τα δίδακτρα. Ευρωπαίος διπλωμάτης ανέφερε ότι στόχος είναι η Σύνοδος να αποτελέσει θετικό βήμα, με τις τεχνικές εκκρεμότητες να παραμείνουν προς συζήτηση.
Οι πρεσβευτές των 27 αναμένεται να εξετάσουν την Τετάρτη αν θα εγκρίνουν το προσχέδιο συμφωνίας. Το Λονδίνο εκτιμά ότι μια άμεση συμφωνία θα μπορούσε να ενισχύσει το ΑΕΠ κατά 0,3%, ενώ το μακροπρόθεσμο σχέδιο του Μπέρναμ προβλέπει μεγαλύτερα αναπτυξιακά οφέλη από τη σταδιακή σύγκλιση με την ευρωπαϊκή αγορά.
Διαφωνίες για την προσέγγιση με την ΕΕ
Το άνοιγμα του Μπέρναμ προς την Ευρώπη έχει χαιρετιστεί από τον Εμανουέλ Μακρόν και τον Πέδρο Σάντσεθ. Η πρώην υπουργός Οικονομικών Ρέιτσελ Ριβς δήλωσε στους Sunday Times ότι το μέλλον της Βρετανίας βρίσκεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Στο υπουργικό συμβούλιο, ωστόσο, υπάρχουν διαφωνίες για το εύρος της προσέγγισης, ιδίως ως προς το ενδεχόμενο ελεύθερης κυκλοφορίας προσώπων. Ο υπουργός Οικονομικών Τζον Χίλι είπε στο LBC ότι δεν θεωρεί πιθανή την επανένταξη της χώρας στην ΕΕ όσο ζει. Αναγνώρισε ότι το Brexit έπληξε την ανάπτυξη και το εμπόριο, αλλά σημείωσε ότι το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος παραμένει δεδομένο.
Επιφυλακτικός για την επανένταξη εμφανίστηκε και ο υπουργός Επιχειρήσεων Τζόναθαν Ρέινολντς. Μιλώντας στη Sun, εξέφρασε αμφιβολίες για τη μελλοντική πορεία της Ένωσης, αναφερόμενος στις πολιτικές δυνάμεις στα κράτη-μέλη και στον τρόπο με τον οποίο οι Βρυξέλλες ρυθμίζουν την τεχνολογία και την τεχνητή νοημοσύνη.
