Την ανάγκη να συγκροτηθούν προϋποθέσεις για προοδευτικές κυβερνητικές συνεργασίες, αντί να κυριαρχούν τα διλήμματα αυτοδυναμίας και πρωτοκαθεδρίας, αναδεικνύει ο πρώην πρόεδρος της Βουλής Νίκος Βούτσης.
Την πολιτική συζήτηση για την κυβερνησιμότητα και τις εκλογικές συνεργασίες εξετάζει ο Νίκος Βούτσης σε άρθρο του. Ο πρώην πρόεδρος της Βουλής εκτιμά ότι η επιδίωξη αυτοδυναμίας και τα σενάρια κυβερνήσεων «ειδικού σκοπού» δεν απαντούν στο ζήτημα του πώς θα προκύψει μια σταθερή κυβερνητική λύση.
Κατά τον ίδιο, η μεταπολιτευτική πολιτική παράδοση έχει περιορίσει τις προγραμματικές συναινέσεις, ενώ η συζήτηση για συνεργασίες συχνά καταλήγει σε μετακινήσεις στελεχών ή σε συνεννοήσεις στο εσωτερικό των κομμάτων. Ο Βούτσης θεωρεί ότι αυτή η προσέγγιση εντείνει την αντιπαλότητα μεταξύ δυνάμεων της Αριστεράς, της σοσιαλιστικής και της οικολογικής παράδοσης.
Η εκλογική αριθμητική και οι συμμαχίες
Ο Βούτσης υποστηρίζει ότι, με τα ποσοστά που αναφέρει ως ενδεχόμενα για τη Νέα Δημοκρατία και με βάση τον ισχύοντα εκλογικό νόμο, δεν διασφαλίζεται αυτοδύναμη κυβέρνηση. Προειδοποιεί ότι, χωρίς προετοιμασία για συνεργασίες, μπορεί να προκύψει κυβερνητική λύση προς τα δεξιά. Για τις εκλογές του Μαΐου 2023 αποδίδει, κατά την εκτίμησή του, κύρια ευθύνη στο ΠΑΣΟΚ και ευθύνες και σε μικρότερα αριστερά και δημοκρατικά κόμματα.
Ως απάντηση δεν προτείνει, όπως σημειώνει, απομάκρυνση από την απλή αναλογική, αλλά σχεδιασμό και συστηματική εργασία ώστε να μπορούν να σχηματιστούν κυβερνήσεις που αντιστοιχούν σε προοδευτική πλειοψηφία, όταν αυτή αποτυπώνεται στην κάλπη.
Πολιτικό πρόγραμμα με σαφείς προτεραιότητες
Στο άρθρο του, ο Βούτσης κρίνει ότι η προβολή της πολιτικής μοναδικότητας κάθε κόμματος και τα διλήμματα αντιπαράθεσης δεν αρκούν για να μετατρέψουν την κοινωνική δυσαρέσκεια σε προσδοκία αλλαγής. Συνδέει την πολιτική απήχηση μιας εναλλακτικής πρότασης με συγκεκριμένες θέσεις για την ακρίβεια, την ενέργεια, τη στέγη, το περιβάλλον και το κράτος δικαίου, καθώς και για τους εξοπλισμούς, τους πολέμους, την πολεμική οικονομία και τη μεταναστευτική πολιτική.
Επισημαίνει επίσης ζητήματα όπως η δίκαιη φορολόγηση, η δημόσια και κοινωνική ιδιοκτησία σε βασικούς τομείς της οικονομίας και οι επιλογές για τη δημιουργία δημοσιονομικού χώρου. Κατά την άποψή του, η υποχώρηση από αιχμηρές θέσεις με στόχο την προσέγγιση του κέντρου αποδυναμώνει τη δυνατότητα συγκρότησης εναλλακτικής απέναντι στη νεοφιλελεύθερη πολιτική.
Ο Βούτσης τάσσεται υπέρ ευρύτερων συμμαχιών της σύγχρονης Αριστεράς και της Πολιτικής Οικολογίας απέναντι στη Δεξιά και την Ακροδεξιά. Παράλληλα, αποδίδει ευθύνες και στις δυνάμεις της πληθυντικής Αριστεράς, σημειώνοντας ότι η άρνηση συνεργασίας, όπως εκφράζεται από διαφορετικούς χώρους, συντηρεί πολιτικά αδιέξοδα.
