Ο Σερχίι Κουσνέτσοφ κατηγορείται από τις γερμανικές εισαγγελικές αρχές για συμμετοχή στις εκρήξεις του Σεπτεμβρίου 2022, που προκάλεσαν σοβαρές ζημιές στους αγωγούς Nord Stream 1 και Nord Stream 2.
Στο Αμβούργο ξεκίνησε την Τετάρτη 14 Οκτωβρίου η δίκη του 50χρονου Σερχίι Κουσνέτσοφ, πρώην αξιωματικού των ουκρανικών ειδικών δυνάμεων. Ο κατηγορούμενος εμφανίστηκε στο δικαστήριο υπό ισχυρή αστυνομική συνοδεία.
Οι γερμανικές εισαγγελικές αρχές τού αποδίδουν συμμετοχή σε ενέργειες κατά κρίσιμων υποδομών, πρόκληση εκρήξεων, εκτεταμένες υλικές ζημιές και διατάραξη υπηρεσιών. Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, φέρεται να τοποθέτησε τέσσερις εκρηκτικούς μηχανισμούς βάρους 27 κιλών σε βάθος 80 μέτρων στη Βαλτική Θάλασσα. Οι αρχές εκτιμούν ότι είχε έξι συνεργούς: τέσσερις δύτες, έναν ειδικό στα εκρηκτικά και έναν καπετάνιο, ενώ στην επιχείρηση φέρεται να χρησιμοποιήθηκε ενοικιαζόμενο σκάφος.
Οι ενστάσεις της υπεράσπισης
Οι συνήγοροι του Κουσνέτσοφ αμφισβητούν τη νομιμότητα της δίκης. Υποστηρίζουν ότι ο εντολέας τους κρατείται επί 11 μήνες σε συνθήκες σχεδόν πλήρους απομόνωσης και ότι η στρατιωτική του ιδιότητα, καθώς και οι περιορισμοί στην αποκάλυψη επιχειρησιακών πληροφοριών, δυσχεραίνουν την υπεράσπισή του.
Οι εκρήξεις σημειώθηκαν στις 26 Σεπτεμβρίου 2022 και προκάλεσαν σοβαρές ζημιές στους Nord Stream 1 και Nord Stream 2, που συνέδεαν τη Ρωσία με τη Γερμανία μέσω της Βαλτικής. Ο πρώτος αποτελούσε βασική διαδρομή μεταφοράς ρωσικού φυσικού αερίου προς τη Γερμανία, μέχρι τη διακοπή των προμηθειών από τη Μόσχα τον Αύγουστο του 2022. Ο δεύτερος είχε κατασκευαστεί, αλλά δεν τέθηκε σε λειτουργία, καθώς το Βερολίνο ανέστειλε τη διαδικασία έγκρισης λίγο πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Η έρευνα και οι πολιτικές αντιδράσεις
Τον Ιούλιο, Γερμανοί εισαγγελείς υποστήριξαν ότι η επιχείρηση είχε διαταχθεί από ουκρανικές κρατικές αρχές, με στόχο να διακοπεί οριστικά η ροή φυσικού αερίου και να περιοριστούν έσοδα της Ρωσίας που θα μπορούσαν να χρηματοδοτήσουν τον πόλεμο. Ο Ουκρανός πρόεδρος, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, είχε αρνηθεί εμπλοκή της χώρας του. Αρχικά, υποψίες είχαν στραφεί προς τη Μόσχα, η οποία αρνήθηκε την ευθύνη και κατηγόρησε τις ΗΠΑ· η Ουάσιγκτον απέρριψε τους ισχυρισμούς.
Ο Κουσνέτσοφ συνελήφθη στην Ιταλία τον Αύγουστο του 2025, ενώ βρισκόταν σε οικογενειακές διακοπές, και εκδόθηκε στη Γερμανία τον Νοέμβριο του ίδιου έτους. Ένας ακόμη ύποπτος, ο Βολοντίμιρ Ζουραβλιόφ, τεχνικός κλιματιστικών και ερασιτέχνης δύτης, συνελήφθη στην Κροατία τον Αύγουστο. Αντιτίθεται στην έκδοσή του στη Γερμανία και έχει ζητήσει άσυλο.
Η γερμανική κυβέρνηση αποφεύγει να σχολιάσει τη δικαστική διαδικασία. Κόμματα που αντιτίθενται στη στρατιωτική βοήθεια προς την Ουκρανία επικαλούνται την υπόθεση στα επιχειρήματά τους υπέρ της επαναλειτουργίας των αγωγών και της αποκατάστασης της προμήθειας ρωσικού φυσικού αερίου. Έξω από το δικαστήριο συγκεντρώθηκαν υποστηρικτές της Ουκρανίας και διαδηλωτές που ζητούν κοινοβουλευτική έρευνα για τα πολιτικά κίνητρα της επίθεσης. Το δικαστήριο απέρριψε αίτημα της ρωσικής πλευράς να συμμετάσχει στη δίκη ως συνυποστηρίζουσα πολιτική αγωγή.
Η επόμενη συνεδρίαση έχει οριστεί για τις 27 Οκτωβρίου. Έχουν προγραμματιστεί συνολικά 16 συνεδριάσεις έως τις 17 Δεκεμβρίου, ενώ εξετάζονται πρόσθετες ακροάσεις για τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο.
