Η αναλογία μαθητών ανά εκπαιδευτικό δεν δείχνει πόσα παιδιά έχει κάθε τάξη

Οι εθνικοί δείκτες στελέχωσης δεν αποτυπώνουν το μέγεθος των σχολικών τμημάτων ούτε την κατανομή των εκπαιδευτικών ανά περιοχή και ανάγκη.

Ένας μέσος όρος για το σύνολο της χώρας δεν δείχνει πόσοι μαθητές κάθονται μαζί σε μια συγκεκριμένη σχολική αίθουσα. Η αναλογία μαθητών προς εκπαιδευτικούς και το μέγεθος της τάξης είναι διαφορετικοί δείκτες, με διαφορετικό τρόπο υπολογισμού.

Τι μετρούν οι αναλογίες

Σε δημοσίευση της Eurostat το 2023, η Ελλάδα καταγραφόταν με 8,2 μαθητές ανά εκπαιδευτικό, έναντι 12,1 στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Νεότερη δημοσίευση της υπηρεσίας, στις 8 Σεπτεμβρίου 2026, αναφέρει για την Ελλάδα 7,4 μαθητές ανά εκπαιδευτικό στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση το 2024, σε σύγκριση με 13,3 στην Ε.Ε.

Η Eurostat επισημαίνει ότι η αναλογία αυτή δεν αποτελεί άμεσο δείκτη εκπαιδευτικής ποιότητας και δεν ταυτίζεται με το μέσο μέγεθος της τάξης. Ο ΟΟΣΑ διαχωρίζει επίσης τα δύο μεγέθη. Για την αναλογία υπολογίζει μαθητές και εκπαιδευτικούς σε ισοδύναμα πλήρους απασχόλησης, ενώ το μέγεθος της τάξης προκύπτει από τον αριθμό των μαθητών και των τμημάτων.

Στο διδακτικό προσωπικό περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, εκπαιδευτικοί ειδικής αγωγής και όσοι υποστηρίζουν μικρές ομάδες ή μεμονωμένους μαθητές. Η παρουσία τους δεν σημαίνει ότι μειώνεται αυτομάτως ο αριθμός των παιδιών στα υπόλοιπα τμήματα. Αντίστοιχα, ένα μικρό σχολείο σε απομακρυσμένη περιοχή μπορεί να έχει διαφορετικές ανάγκες στελέχωσης από ένα μεγάλο σχολείο σε αστικό κέντρο.

Οι τοπικές ανάγκες και ο χρόνος εργασίας

Μια ευνοϊκή εθνική αναλογία μπορεί να συνυπάρχει με ελλείψεις προσωπικού σε ορισμένες περιοχές και με πολυπληθή τμήματα. Για να αξιολογηθεί η επάρκεια, χρειάζονται στοιχεία ανά περιοχή, σχολείο, ειδικότητα και εκπαιδευτική ανάγκη.

Χρειάζεται επίσης να διακρίνονται οι διδακτικές ώρες από τον συνολικό χρόνο εργασίας. Τα στοιχεία του ΟΟΣΑ για το 2026 αναφέρουν ανώτατο ετήσιο διδακτικό χρόνο 645 ωρών στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση και 600 ωρών στο Γυμνάσιο στην Ελλάδα. Οι αντίστοιχοι μέσοι όροι του Οργανισμού είναι 770 και 710 ώρες, με τις μεθοδολογικές επισημάνσεις που συνοδεύουν τα στοιχεία.

Για τους εκπαιδευτικούς Γυμνασίου στην Ελλάδα, τα ίδια στοιχεία καταγράφουν μέσες αποδοχές 24% χαμηλότερες από εκείνες άλλων εργαζομένων με τριτοβάθμια εκπαίδευση στη χώρα. Οι διδακτικές ώρες, ωστόσο, δεν περιλαμβάνουν από μόνες τους όλο το έργο που περιγράφεται, όπως την προετοιμασία, τις διορθώσεις, την επικοινωνία με οικογένειες και τις διοικητικές εργασίες.

Η αποτύπωση των κενών, της κατανομής του προσωπικού και του μεγέθους των τμημάτων ανά σχολείο και περιοχή προσφέρει πιο συγκεκριμένη εικόνα από έναν ενιαίο εθνικό μέσο όρο.

Άκου ζωντανά Spi8a