Ο Τομέας Στεγαστικής Πολιτικής της ΕΛ.Α.Σ. επικρίνει τη διαχείριση των «κόκκινων» δανείων και ζητά ενισχυμένη προστασία για τους δανειολήπτες.
Με αφορμή αναφορά του Κυριάκου Μητσοτάκη στη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων μέσω του προγράμματος «Ηρακλής», ο Τομέας Στεγαστικής Πολιτικής της ΕΛ.Α.Σ. ζητά αλλαγές στο πλαίσιο για την πρώτη κατοικία, τα funds και τους servicers.
Η ΕΛ.Α.Σ. υποστηρίζει ότι τα δάνεια δεν εξαφανίστηκαν, αλλά μεταφέρθηκαν από τις τράπεζες σε επενδυτικά κεφάλαια. Κατά την οργάνωση, το πρόγραμμα μείωσε τα «κόκκινα» δάνεια στους τραπεζικούς ισολογισμούς, χωρίς αντίστοιχη προστασία για τα νοικοκυριά.
Στην ανακοίνωσή της αποδίδει στην κυβέρνηση την υλοποίηση των μεταβιβάσεων με κρατικές εγγυήσεις και αλλαγές στο πλαίσιο των τιτλοποιήσεων. Επικαλείται, μεταξύ άλλων, τους νόμους 3156/2003 και 4738/2020, υποστηρίζοντας ότι ο δεύτερος κατήργησε τη δικαστική προστασία της πρώτης κατοικίας.
Τα μέτρα που προτείνει
Ο Τομέας ζητά νομοθετική επαναφορά της προστασίας της κυριότητας της πρώτης κατοικίας, καθώς και τη δημιουργία δημόσιου φορέα για την εξαγορά και τη ρύθμιση δανείων με ευνοϊκούς όρους, με προτεραιότητα στους ευάλωτους δανειολήπτες.
- Υποχρεωτική πρόταση ρύθμισης πριν από τη μεταβίβαση ενός δανείου και πριν από τη λήψη αναγκαστικών μέτρων.
- Δυνατότητα εξαγοράς ή ρύθμισης της οφειλής με βάση την τιμή μεταβίβασης, προσαυξημένη με εύλογο κέρδος.
- Αυστηρότερη αδειοδότηση, εποπτεία και έλεγχοι για funds και servicers, καθώς και αποτρεπτικές κυρώσεις.
- Ενίσχυση της δικαστικής προστασίας και των δικαιωμάτων των δανειοληπτών, μεταξύ άλλων με ανεξάρτητη νομική συμβουλή.
Αναλυτικά η ανακοίνωση του Τομέα Στεγαστικής Πολιτικής της ΕΛ.Α.Σ.
«Ο Πρωθυπουργός το παραδέχεται και πανηγυρίζει: Εγώ έφερα τα funds
Για μια εβδομάδα ο κ. Πιερρακάκης προσπαθούσε να πείσει τον κόσμο ότι τα funds τα έφερε ο Τσίπρας. Σήμερα ο ίδιος ο Πρωθυπουργός, με την ανάρτησή του, έκλεισε τη συζήτηση: «Με τον Ηρακλή μειώσαμε τα κόκκινα δάνεια των τραπεζών από το 48,5% το 2016 στο 3,4% φέτος». Δηλαδή, η κυβέρνηση Μητσοτάκη είναι εκείνη που υλοποίησε το σχέδιο μεταβίβασης των δανείων από τις τράπεζες στα funds, με κρατικές εγγυήσεις και με αλλαγές στο νομοθετικό πλαίσιο των τιτλοποιήσεων (ν. 3156/2003). Το παραδέχεται. Και αντί να απολογηθεί, πανηγυρίζει.
Πανηγυρίζει επειδή επέτρεψε στα funds να αγοράζουν τα δάνεια στο 10 με 20% της ονομαστικής τους αξίας και να διεκδικούν από τον δανειολήπτη το 100%.
Πανηγυρίζει επειδή κατήργησε την υποχρέωση της τράπεζας να προτείνει ρύθμιση στον οφειλέτη πριν πουλήσει το δάνειό του.
Πανηγυρίζει επειδή ξανάγραψε το πλαίσιο αδειοδότησης και εποπτείας των funds και των servicers προς όφελός τους, με φορολογική ασυλία από πάνω.
Πανηγυρίζει επειδή δέσμευσε 24 δισεκατομμύρια εγγυήσεων του Ελληνικού Δημοσίου για να καθαρίσουν οι ισολογισμοί των τραπεζών, χωρίς ούτε ένα αντιστάθμισμα για τους δανειολήπτες: ούτε υποχρεωτική ρύθμιση, ούτε δικαίωμα εξαγοράς στην τιμή που πλήρωσε το fund, ούτε προστασία του σπιτιού τους.
Γι' αυτό τα κόκκινα δάνεια «από το 48,5% στο 3,4%» δεν εξαφανίστηκαν αλλά άλλαξαν ιδιοκτήτη. Καθάρισαν τις τράπεζες, όχι τα νοικοκυριά.
«Προστατεύσαμε την κύρια κατοικία» γράφει χωρίς αισχύνη ο Πρωθυπουργός. Τον καλούμε δημόσια να μας υποδείξει ΜΙΑ, όχι δεύτερη, μία νομοθετική διάταξη της επταετίας του που να αναφέρεται ρητά στην προστασία της κυριότητας της πρώτης κατοικίας. Δεν θα βρει γιατί δεν υπάρχει τέτοια. Υπάρχει το αντίθετο: ο ν. 4738/2020, ο δικός του Πτωχευτικός Κώδικας, που κατήργησε πλήρως τη δικαστική προστασία της πρώτης κατοικίας.
Και συνεχίζει: «Περιορίσαμε τις προμήθειες» γράφει, με όφελος 150 εκατομμύρια. Ας διαβάσει καλύτερα τις Εκθέσεις της Τράπεζας της Ελλάδος: μόνο το πρώτο εξάμηνο του 2026, οι ελληνικοί τραπεζικοί όμιλοι κατέγραψαν 2,6 δισ. ευρώ κέρδη, 4,56 δισ. καθαρά έσοδα από τόκους και 1,33 δισ. καθαρά έσοδα από προμήθειες, αυξημένα κατά 18,5%. Τόση είναι η σύγκρουσή του με τις Τράπεζες. Αυτό δεν λέγεται εποπτεία αλλά κανονική χορηγία.
Ο σημερινός πανηγυρισμός αποκαλύπτει ποιων τα συμφέροντα θεωρεί δική του επιτυχία. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη είναι η κυβέρνηση των πλειστηριασμών και ο πραγματικός χορηγός των τραπεζών και των funds.
Η ΕΛ.Α.Σ. δεσμεύεται για:
- Νομοθετική επαναθεμελίωση της προστασίας της κυριότητας της πρώτης κατοικίας.
- Δημόσιο φορέα εξαγοράς και ρύθμισης δανείων με ευνοϊκούς όρους για τους δανειολήπτες - πρώτα οι ευάλωτοι. Διεύρυνση των κριτηρίων ευαλωτότητας.
- Βιώσιμες, δεσμευτικές ρυθμίσεις βάσει πραγματικού εισοδήματος, υποχρεωτική ουσιαστική πρόταση πριν από την εκτέλεση και αποτελεσματική δικαστική προστασία.
- Κανόνες για funds και servicers: αυστηρή αδειοδότηση, εποπτεία, έλεγχοι, αποτρεπτικές κυρώσεις, φορολογική ισονομία και καταβολή των οφειλόμενων φόρων και ΦΠΑ.
- Υποχρεωτική πρόταση ρύθμισης πριν από κάθε μεταβίβαση δανείου και πριν από κάθε αναγκαστικό μέτρο.
- Δικαίωμα του οφειλέτη να εξαγοράζει ή να ρυθμίζει την οφειλή του με βάση την πραγματική τιμή μεταβίβασης, προσαυξημένη με εύλογο κέρδος - όχι το 100% μιας απαίτησης που αγοράστηκε στο 15%.
- Χάρτης Δικαιωμάτων του δανειολήπτη: Διαβατήριο Οφειλής, ισχυρά δικαιώματα των δανειοληπτών, υποχρεωτική ανεξάρτητη νομική συμβουλή, πιστοποιητικό συμμόρφωσης πριν από κάθε πράξη εκτέλεσης, αυτοτελές δικαίωμα ανακοπής και αναστολής.
- Πλήρης εφαρμογή της απόφασης της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου για τους τόκους του νόμου Κατσέλη σε όλους τους δανειολήπτες».
