Στο ECOFIN συζητείται νέο συμβιβαστικό κείμενο για τους ελάχιστους ειδικούς φόρους στα προϊόντα καπνού, χωρίς να έχουν δημοσιοποιηθεί οι τελικοί συντελεστές.
Να εξασφαλίσει πολιτική συμφωνία για την αναθεώρηση των ελάχιστων φόρων στα προϊόντα καπνού επιδιώκει η Ιρλανδική Προεδρία στο σημερινό ECOFIN, το Συμβούλιο των υπουργών Οικονομικών της ΕΕ. Η πρόταση αφορά, πέρα από τα τσιγάρα, τα ηλεκτρονικά τσιγάρα, τα προϊόντα θερμαινόμενου καπνού και τα φακελάκια νικοτίνης.
Οι συντελεστές του τελευταίου συμβιβαστικού κειμένου δεν έχουν δημοσιοποιηθεί. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, οι αυξήσεις θα μπορούσαν να ανεβάσουν την τιμή του πακέτου στην Ελλάδα κοντά στα 6,5 ευρώ, ενώ σε ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες θα μπορούσε να φτάσει τα 13 ευρώ. Πρόκειται για εκτιμήσεις και όχι για οριστικοποιημένες τιμές.
Οι συντελεστές που πρότεινε η Επιτροπή
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέθεσε την πρότασή της τον Ιούλιο του 2025, με στόχο την αναθεώρηση των ελάχιστων ειδικών φόρων κατανάλωσης, τους οποίους θεωρεί παρωχημένους. Για τα τσιγάρα πρότεινε αύξηση του ελάχιστου φόρου από 90 σε 215 ευρώ ανά 1.000 τσιγάρα, δηλαδή κατά 138,9%.
Το σχέδιο προβλέπει επίσης ελάχιστο φόρο 215 ευρώ ανά κιλό για τον καπνό στριφτών τσιγάρων και 143 ευρώ ανά 1.000 πούρα ή πουράκια. Για τα νεότερα προϊόντα προτείνονται 108 ευρώ ανά 1.000 μονάδες θερμαινόμενου καπνού, 12 έως 36 λεπτά ανά χιλιοστόλιτρο υγρού ηλεκτρονικού τσιγάρου και 143 ευρώ ανά κιλό για τα φακελάκια νικοτίνης.
Διαφωνίες και περιθώριο προσαρμογής
Οι διαπραγματεύσεις είχαν ξεκινήσει επί Δανικής Προεδρίας, το δεύτερο εξάμηνο του 2025. Η Κυπριακή Προεδρία παρουσίασε στη συνέχεια συμβιβαστική πρόταση με σταδιακή αύξηση του ελάχιστου φόρου στα τσιγάρα, από 140 ευρώ ανά 1.000 τεμάχια το 2028 και το 2029 σε 170 ευρώ το 2030 και 200 ευρώ το 2031. Δεν επιτεύχθηκε συμφωνία και η Κύπρος απέσυρε το θέμα από το ECOFIN τον Ιούνιο.
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο απέρριψε την πρόταση της Επιτροπής με 439 ψήφους κατά, 181 υπέρ και 38 αποχές. Η ψηφοφορία δεν δεσμεύει το Συμβούλιο. Η Σουηδία έχει εκφράσει αντιρρήσεις, ενώ επιφυλάξεις έχουν διατυπώσει επίσης η Ιταλία και η Ουγγαρία. Για την αλλαγή της φορολογίας απαιτείται ομοφωνία των κρατών-μελών.
Στο υπό συζήτηση κείμενο προβλέπεται παράταση έως την 1η Ιανουαρίου 2036 για την πλήρη συμμόρφωση δέκα χωρών, μεταξύ των οποίων η Ελλάδα, η Κύπρος και η Ιταλία. Η παράταση αφορά κράτη στα οποία η προσαρμογή θα απαιτούσε μέση ετήσια αύξηση του ειδικού φόρου στα τσιγάρα άνω του 2,35% σε σχέση με το 2025. Αντίστοιχη ευελιξία προβλέπεται για τον λεπτοκομμένο καπνό των χειροποίητων τσιγάρων.
