Τρεις ναυάγια ανοιχτά της Κρήτης μέσα σε τρεις ημέρες και οι συλλήψεις επιζώντων προκαλούν αντιδράσεις, ενώ φορείς και πολιτικοί ζητούν ασφαλείς διαδρομές και αποτελεσματικότερη προστασία.
Τρεις ναυάγια με νεκρούς πρόσφυγες σημειώθηκαν ανοιχτά της Κρήτης το Σάββατο, την Κυριακή και τη Δευτέρα. Στα τέλη Οκτωβρίου είχαν επίσης εντοπιστεί στη θάλασσα ή ξεβραστεί στις ακτές πτώματα προσφύγων. Τα περιστατικά επαναφέρουν στο προσκήνιο τους κινδύνους που αντιμετωπίζουν όσοι επιχειρούν να φτάσουν στην Ευρώπη, χωρίς νόμιμες και ασφαλείς διαδρομές.
Ο διασώστης και υπερασπιστής των ανθρωπίνων δικαιωμάτων Ιάσονας Αποστολόπουλος καταγγέλλει ότι επιζώντες ναυαγίων συλλαμβάνονται και κατηγορούνται για διακίνηση. Σε ανάρτησή του αναφέρθηκε σε ανήλικους που, όπως σημείωσε, διέφευγαν από τις σφαγές στο Σουδάν, και σε παιδί που επέζησε από ναυάγιο στο οποίο έχασαν τη ζωή τους οκτώ άνθρωποι. Ο ίδιος επικρίνει την απόδοση ευθυνών στους επιζώντες.
Ο Αποστολόπουλος αναφέρθηκε επίσης σε διαμαρτυρίες κατά της προσωρινής δομής στους Αθανάτους Ηρακλείου, όπου φιλοξενούνται ναυαγοί πριν μεταφερθούν στην ενδοχώρα. Έθεσε το ζήτημα της στέγασής τους μετά τη διάσωση και χαρακτήρισε μισανθρωπικές τις κινητοποιήσεις κατά της δομής.
Αντιδράσεις για την πολιτική διαχείρισης
Η κυβέρνηση, μεταξύ άλλων μέσω δηλώσεων της υφυπουργού Μετανάστευσης Σέβης Βολουδάκη, προαναγγέλλει μέτρα αποτροπής και έχει θέσει το ενδεχόμενο αναστολής των αιτήσεων ασύλου. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται, το μέτρο είχε ανακοινωθεί για πρόσφυγες από τη Λιβύη τον Ιούλιο του 2025 και από την Τουρκία τον Μάρτιο του 2020. Την πρώτη φορά η αναστολή ανακλήθηκε σε σύντομο διάστημα, ενώ τη δεύτερη δεν εφαρμόστηκε. Δεν καταγράφεται απέλαση χωρίς εξέταση αιτήματος ασύλου, πρακτική που, όπως αναφέρεται, δεν μπορούσε να εφαρμοστεί λόγω της Σύμβασης της Γενεύης.
Η ΕΛΑΣ κάνει λόγο για αδιέξοδα της ευρωπαϊκής μεταναστευτικής πολιτικής και έλλειψη έγκαιρου εθνικού σχεδιασμού. Στην ανακοίνωσή της επισημαίνει την ανάγκη για νόμιμες οδούς μετανάστευσης, αποτελεσματικές διαδικασίες ασύλου, επιστροφές όσων δεν δικαιούνται διεθνή προστασία και εξάρθρωση των κυκλωμάτων διακίνησης.
Η Νέα Αριστερά υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση επιμένει σε πολιτική καταστολής και χαρακτηρίζει τα μέτρα της απάνθρωπα. Ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Κώστας Αρβανίτης σημειώνει ότι η αντιμετώπιση των κυκλωμάτων διακίνησης δεν υποκαθιστά, κατά την άποψή του, μια ευρωπαϊκή πολιτική προστασίας της ανθρώπινης ζωής. Συνδέει επίσης τις αφίξεις στην Κρήτη με τη γεωπολιτική διάσταση του προσφυγικού και χαρακτηρίζει παράνομο το τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ Νίκος Φαραντούρης αποδίδει τις τραγωδίες στην ανεξέλεγκτη δράση των διακινητών και στη μη τήρηση των δεσμεύσεων της Λιβύης να εμποδίζει αναχωρήσεις προσφύγων προς την Ευρώπη. Υποστηρίζει ότι η έλλειψη συνεργασίας της χώρας θέτει ανθρώπινες ζωές σε άμεσο κίνδυνο και επηρεάζει τη γεωπολιτική κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο.
