Ο αντιπρόεδρος Πέδρο Αγιάνα ορκίστηκε πρόεδρος μετά την καθαίρεση του Σαντιάγο Πένια από τη Γερουσία για την υπόθεση της Ueno. Ο πρώην πρόεδρος τέθηκε υπό κατ’ οίκον κράτηση, ενώ έχουν αρχίσει οι πρώτες επιστροφές χρημάτων σε καταθέτες.
Νέος πρόεδρος της Παραγουάης ορκίστηκε την Παρασκευή ο μέχρι τότε αντιπρόεδρος Πέδρο Αγιάνα, μετά την καθαίρεση του Σαντιάγο Πένια από τη Γερουσία. Λιγότερο από μία ώρα μετά την απομάκρυνσή του από το αξίωμα, ο Πένια τέθηκε σε κατ’ οίκον κράτηση, σύμφωνα με την εισαγγελία.
Η Γερουσία αποφάσισε ομόφωνα ότι ο Πένια ευθύνεται για κακή άσκηση των καθηκόντων του, συνδέοντας την απόφασή της με την κατάρρευση της Ueno. Η θητεία του, που άρχισε το 2023, επρόκειτο να ολοκληρωθεί το 2028.
Πάγωσαν λογαριασμοί και κάρτες
Η κρίση ξεκίνησε την Τρίτη, όταν η κεντρική τράπεζα της χώρας (BCP) ανέλαβε τον έλεγχο της Ueno και έθεσε την τράπεζα σε εκκαθάριση. Η παρέμβαση πάγωσε καταθέσεις, τραπεζικές κάρτες και άλλους πόρους σχεδόν τριών εκατομμυρίων πελατών, περίπου του μισού πληθυσμού της χώρας. Εταιρείες, θεσμοί και συνταξιοδοτικά ταμεία επηρεάστηκαν επίσης.
Στην πρώτη ομιλία του μετά την ορκωμοσία, ο Αγιάνα δεσμεύτηκε ότι οι πολίτες που πλήττονται από την κρίση θα αποζημιωθούν. Ο νέος πρόεδρος και ο προκάτοχός του ανήκουν στο κόμμα Κολοράδο. Το κοινοβούλιο είχε ταχθεί κατά της καθαίρεσης του Αγιάνα, ο οποίος έχει επίσης κατηγορηθεί για ευθύνες στην τραπεζική κρίση.
Μέλη της Γερουσίας κατηγόρησαν τον Πένια ότι επέτρεψε ή ανέχθηκε την κατάχρηση χρημάτων συνταξιούχων από τράπεζα που, όπως ανέφεραν, συνδεόταν με τον προεδρικό κύκλο. Ο γερουσιαστής Αδριάν Βαέσκεν υποστήριξε ότι με αυτόν τον τρόπο παραμερίστηκε το δημόσιο συμφέρον υπέρ ιδιωτικών συμφερόντων. Γερουσιαστές ανέφεραν επίσης ότι ο Πένια διατηρούσε μετοχές στον όμιλο στον οποίο ανήκει η Ueno Bank έως το 2025.
Ο πρώην πρόεδρος απουσίαζε από τη διαδικασία και οι δικηγόροι του αμφισβήτησαν τη νομιμότητά της. Ο συνήγορός του Ρικάρντο Πρέδα υποστήριξε ότι το κοινοβούλιο δεν είχε αρμοδιότητα να τον δικάσει, καθώς ο Πένια είχε ανακοινώσει την παραίτησή του την Πέμπτη. Το κοινοβούλιο δεν έκανε δεκτή την παραίτηση και προχώρησε στην παραπομπή του στη Γερουσία.
Άρχισαν οι πρώτες επιστροφές καταθέσεων
Η εισαγγελέας Σίλβια Μαργαρίτα Γκονσάλες Βέστερ ανέφερε ότι ο Πένια θα παραμείνει σε κατ’ οίκον κράτηση και ότι θα παρουσιαστεί στην εισαγγελία για να του απαγγελθούν κατηγορίες. Οι κατηγορίες που αναμένεται να αντιμετωπίσει αφορούν, σύμφωνα με την εισαγγελία, φερόμενη κατάχρηση εμπιστοσύνης, άσκηση αθέμιτης επιρροής έναντι ανταλλάγματος και χρήση δημόσιου αξιώματος για προσωπικούς σκοπούς.
Η BCP ανακοίνωσε ότι ξεκίνησαν οι προκαταβολές εγγυημένων ποσών προς δικαιούχους. Ο Χοσέ Μασιέλ, διευθυντής του ταμείου εγγύησης καταθέσεων στην κεντρική τράπεζα, δήλωσε ότι οι πρώτες πληρωμές αφορούν λογαριασμούς με υπόλοιπα από ένα έως δέκα εκατομμύρια γουαρανί, ποσά που αντιστοιχούν περίπου σε 160 έως 1.600 δολάρια. Η τράπεζα δεν ανακοίνωσε πόσοι είναι οι δικαιούχοι ή το συνολικό ποσό των πληρωμών. Δικηγόρος του Πένια ανέφερε ότι περίπου 700.000 πολίτες έλαβαν τις πρώτες καταβολές.
Στην Ασουνσιόν, συγκεντρωμένοι έξω από το κοινοβούλιο πανηγύρισαν την καθαίρεση, ενώ άλλοι διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν έξω από την κεντρική τράπεζα ζητώντας την επιστροφή των χρημάτων τους. Στην Αργεντινή, περίπου χίλιοι εργαζόμενοι της τεχνολογικής εταιρείας ITTI, που ανήκει στον ίδιο όμιλο με την Ueno, τέθηκαν σε διαθεσιμότητα χωρίς αποδοχές για 30 ημέρες.
Ο πρώην επικεφαλής της κεντρικής τράπεζας Κάρλος Καρβάγιο, ο οποίος είχε διοικήσει την Ueno έως το 2023, βρέθηκε αντιμέτωπος με ένταλμα σύλληψης. Οκτώ πρώην στελέχη της τράπεζας έχουν ήδη τεθεί υπό κράτηση, ενώ παραιτήθηκαν ο πρώην υπουργός Εσωτερικών, ο επικεφαλής των υπηρεσιών της προεδρίας και δύο προεδρικοί σύμβουλοι.
