Τρεις προϋποθέσεις για να διαμορφώσει η Αριστερά διαφορετική πολιτική ατζέντα περιγράφει ο Ευκλείδης Τσακαλώτος: αλλαγή στις στρατιωτικές δαπάνες, διεύρυνση της φορολόγησης των υψηλών εισοδημάτων και νέα αντίληψη για την κρατική παρέμβαση.
Τρεις κατευθύνσεις που, όπως υποστηρίζει, θα μπορούσαν να δώσουν στην Αριστερά τη δυνατότητα να θέτει τους όρους της πολιτικής συζήτησης προτείνει ο Ευκλείδης Τσακαλώτος, βουλευτής της Νέας Αριστεράς και πρώην υπουργός Οικονομικών.
Οι προτάσεις του αφορούν τη σύνδεση των στρατιωτικών δαπανών με το 2% του ΑΕΠ, τη φορολόγηση όχι μόνο του πλουσιότερου 1% αλλά και του πλουσιότερου 10% και έναν διαφορετικό ρόλο του κράτους στην οικονομία. Ο ίδιος χαρακτηρίζει τις δύο πρώτες κατευθύνσεις βραχυπρόθεσμες και την τρίτη μακροπρόθεσμη.
Η συζήτηση για τον δημοσιονομικό χώρο
Ο Τσακαλώτος υποστηρίζει ότι η Νέα Δημοκρατία κυριαρχεί τόσο στη δυνατότητα εφαρμογής πολιτικών όσο και στον καθορισμό της πολιτικής ατζέντας. Ως παράδειγμα αναφέρει τις συζητήσεις μετά τις ομιλίες των πολιτικών αρχηγών στη ΔΕΘ, όπου, κατά την εκτίμησή του, ούτε η Ελληνική Λύση ούτε το ΠΑΣΟΚ αμφισβήτησαν την παραδοχή ότι ο διαθέσιμος δημοσιονομικός χώρος είναι δεδομένος.
Κατά τον ίδιο, ο δημοσιονομικός χώρος που παρουσιάζει η κυβέρνηση προκύπτει από τις δικές της επιλογές μετά το 2019 και δεν είναι αναγκαίο να γίνεται αποδεκτός ως αμετάβλητο δεδομένο από την αντιπολίτευση. Η αναπροσαρμογή των στρατιωτικών δαπανών και η φορολόγηση του πλουσιότερου 10%, υποστηρίζει, θα επέτρεπαν να συζητηθούν διαφορετικές προτεραιότητες.
Κρατική παρέμβαση και συλλογικές λύσεις
Η τρίτη κατεύθυνση αφορά, σύμφωνα με τον Τσακαλώτο, το πότε και με ποιον τρόπο πρέπει να παρεμβαίνει το κράτος. Υποστηρίζει ότι σήμερα οι μεγάλες επιχειρήσεις έχουν ισχυρή επιρροή στην οικονομία και στην πολιτική και ότι η συζήτηση για την επιστροφή του κράτους δεν περιορίζεται στην Αριστερά.
Ο ίδιος προτείνει ένα πλαίσιο με διαφορετικές μορφές ιδιοκτησίας, ανάλογα με το πρόβλημα. Αναφέρεται στην κοινωνικοποίηση υπηρεσιών κοινής ωφέλειας, όπως το νερό και οι δημόσιες μεταφορές, αλλά και στη δημιουργία θεσμών για δημόσιους ή συνεταιριστικούς οργανισμούς που θα μπορούσαν να συμβάλουν στην αντιμετώπιση της στεγαστικής και ενεργειακής κρίσης και στην ενίσχυση της οικονομίας της φροντίδας.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσει την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης και της ερήμωσης περιοχών. Επικαλούμενος την προσέγγιση της Μαριάννας Μαζουκάτο για συγκεκριμένες «αποστολές», εισηγείται τον καθορισμό προτεραιοτήτων για αυτά τα ζητήματα. Συνδέει τη συζήτηση με την αποανάπτυξη, την οποία θεωρεί αναγκαίο να εξετάσει σοβαρά η Αριστερά τα επόμενα χρόνια.
Η θέση του για το μεταναστευτικό
Ο Τσακαλώτος αναφέρεται επίσης στον τρόπο κρατικής παρέμβασης στο προσφυγικό και μεταναστευτικό. Υποστηρίζει ότι, παρά τη θεωρητική έμφαση στην ελεύθερη κίνηση κεφαλαίου και εργασίας, οι κυβερνήσεις χρησιμοποιούν κρατικούς μηχανισμούς για να περιορίζουν την κινητικότητα των εργαζομένων.
Κατά την εκτίμησή του, χωρίς διαφορετική προσέγγιση στη μετανάστευση δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν το ασφαλιστικό, οι ελλείψεις εργατικού δυναμικού και η διεύρυνση της φορολογικής βάσης. Προσθέτει ότι η κλιματική αλλαγή θα εντείνει το φαινόμενο και επικρίνει την υιοθέτηση θέσεων της ακροδεξιάς στο μεταναστευτικό από κυβερνήσεις και κόμματα, υποστηρίζοντας ότι αυτή η τακτική δεν επιλύει κοινωνικά και οικονομικά προβλήματα ούτε ανακόπτει την άνοδο της άκρας δεξιάς.
Ο βουλευτής της Νέας Αριστεράς καταλήγει ότι οι στρατιωτικές δαπάνες, η φορολογία, ο ρόλος του κράτους και η μετανάστευση είναι βασικά πεδία της αντιπαράθεσης με τη Δεξιά και ότι η Αριστερά χρειάζεται να συμμετάσχει σε αυτή τη συζήτηση για να διεκδικήσει τον καθορισμό της ατζέντας.
