Σουηδία: Ήττα Δεξιάς – Ακροδεξιάς με ισχνή κεντροαριστερή πλειοψηφία

Το Κόμμα της Αριστεράς της Σουηδίας χτυπά την πόρτα της επόμενης κυβέρνησης με τη στήριξη που του έδωσαν οι μεγάλες λαϊκές συνοικίες των μεγαλουπόλεων. Η Αριστερά και οι Πράσινοι ήταν τα μόνα κόμματα της Κεντροαριστεράς που σημείωσαν άνοδο. Η επιτυχία της Αριστεράς οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στο γεγονός ότι υιοθέτησε τις τακτικές της γερμανικής Die Linke και του Μαμντάνι στη Νέα Υόρκη, με αποτέλεσμα να καταγράψει μεγάλη άνοδο στις λαϊκές περιοχές, φτάνοντας μάλιστα πάνω από το 50% στο διάσημο για την πολυπολιτισμική του ταυτότητα Ρίνκεμπι της βορειοδυτικής Στοκχόλμης, στο γειτονικό Τέντσα ή στο Χούσμπι στη βόρεια Στοκχόλμη.

Ήττα της Ακροδεξιάς

Η πρώην πρωθυπουργός των Σοσιαλδημοκρατών Άντερσον, με ισχνή πλειοψηφία τριών εδρών ή λίγων δεκάδων χιλιάδων ψήφων, θα προσπαθήσει να σχηματίσει τετρακομματική κυβέρνηση.

Η Σουηδία δεν είναι Γερμανία. Οι ακροδεξιοί με νεοναζιστικές παραφυάδες Σουηδοί Δημοκράτες έχασαν για πρώτη φορά μετά από 16 χρόνια ψήφους, ποσοστά και έδρες μαζί με την ελπίδα τους να αναλάβουν υπουργεία στην επόμενη κυβέρνηση, αφού είχαν στηρίξει ήδη τη μειοψηφική δεξιά κυβέρνηση του μετριοπαθούς Κρίστερσον. Από δεύτερο κόμμα διολίσθησαν στην τρίτη θέση, από 20,54% στο 17,5%, παραμένοντας πάντα επικίνδυνοι καθώς έχουν καταφέρει να δηλητηριάσουν με τον εθνικισμό και τον ρατσισμό τους χωρίς εξαιρέσεις όλο το πολιτικό φάσμα της χώρας.

Κοκκινοπράσινη κυβέρνηση

Τη στιγμή που ο απερχόμενος πρωθυπουργός παραιτήθηκε η Άντερσον καλούσε ήδη σε συνομιλίες τους Πράσινους και τους Κεντρώους, με τις διαπραγματεύσεις για τον σχηματισμό κυβέρνησης να καθυστερούν αρκετά γιατί θα πρέπει να περάσουν μεταξύ άλλων τον σκόπελο του Κέντρου που δεν θέλει σε καμία περίπτωση τη συμμετοχή του Κόμματος της Αριστεράς στην επόμενη κυβέρνηση. Ο Κρίστερσον επίσης έκανε ανοίγματα προς τους Κεντρώους για να εγκαταλείψουν την Κεντροαριστερά.

«Η υποστήριξη μιας κυβέρνησης χωρίς να συμμετέχει κανείς σε αυτή με αντάλλαγμα τις εφαρμοζόμενες πολιτικές δεν αποτελεί επιλογή. Δεν θα κάνουμε τέτοιο πράγμα», ξεκαθάρισε η αναπληρώτρια επικεφαλής του Κόμματος της Αριστεράς Γκάμπριελσον.

Η γραμματέας του Πράσινου Κόμματος Βίσινγκ μίλησε ανοιχτά για την ανάγκη μιας «κοκκινοπράσινης κυβέρνησης», εκτιμώντας ότι «χρειάζονται όλα τα κόμματα για να υπάρξει κυβερνητική πλειοψηφία».

Η Άντερσον εκτιμά ότι «ο σουηδικός λαός ψήφισε υπέρ μιας νέας κατεύθυνσης για τη χώρα μας, ψήφισε υπέρ της συνοχής και κατά της διαίρεσης», υποστηρίζοντας ότι «το κλίμα, τα λειτουργικά σχολεία, η υγειονομική περίθαλψη και η φροντίδα των ηλικιωμένων αποτελούν παραδείγματα για το πώς θα υλοποιηθεί αυτή η κατεύθυνση».

Εκλογικά αποτελέσματα

Η συμμετοχή έφτασε στο 84,8%, από 84,21% το 2022. Η Κεντροαριστερά έλαβε συνολικά 176 έδρες ή 50,4%, με τους Σοσιαλδημοκράτες να λαμβάνουν 28% (-2,33%) και 99 έδρες, την Αριστερά 8,4% (+1,65%) ή 564.614 ψήφους και 30 έδρες, το Κεντρώο Κόμμα 7% και 25 έδρες και τους Πράσινους 6,1% (+1,02%) και 22 έδρες. Η Κεντροδεξιά έλαβε 49,6% και 173 έδρες, με τους ακροδεξιούς Σουηδούς Δημοκράτες να αποτελούν το μεγαλύτερο κόμμα της, υποχωρώντας όμως στις 62 από τις 73 έδρες.

Υπάρχει μεγάλος κατακερματισμός της κοινωνίας των πολιτών, αφού στις βουλευτικές εκλογές συμμετείχαν 165 κόμματα, στις περιφερειακές 173 και στις δημοτικές 380. Το όριο εισόδου στη Βουλή είναι 4%.

Δεξιά σοσιαλδημοκρατία

Οι Σοσιαλδημοκράτες της Άντερσον είχαν τα χειρότερα αποτελέσματα σε τουλάχιστον έναν αιώνα, αφού μιμήθηκαν την επίσης σοσιαλδημοκράτισσα πρωθυπουργό της Δανίας Φρεντέρικσεν, που είχε και αυτή τα χειρότερα αποτελέσματα τουλάχιστον των τελευταίων εκατό ετών, υιοθετώντας μεταξύ άλλων τη λατρεία της για το ΝΑΤΟ, τους επανεξοπλισμούς και τα αφηγήματα της Ακροδεξιάς για την εγκληματικότητα των μεταναστών.

Η Άντερσον ήταν αυτή που πέταξε στον σκουπιδοτενεκέ της ιστορίας την παραδοσιακή ουδετερότητα της χώρας μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία και πρότεινε την ένταξη της Σουηδίας στο ΝΑΤΟ το 2022, θεωρώντας μάλιστα «κακή ιδέα» τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος. Ήταν η Άντερσον που εκλιπαρούσε τον Ερντογάν να άρει το βέτο του και να επιτρέψει την είσοδο της Σουηδίας και της Φινλανδίας στο ΝΑΤΟ, με τη Στοκχόλμη να θυσιάζει μερικά από τα απαραβίαστα μέχρι τότε δικαιώματα των Κούρδων. Και αυτό παρόλο που η ιρανή κουρδικής καταγωγής βουλεύτρια του Κόμματος της Αριστεράς Κακαμπαβέχ έσωσε την κυβέρνηση της Άντερσον απέχοντας από κρίσιμη ψηφοφορία στη Βουλή. «Πρέπει να περιορίσουμε την ελευθερία της έκφρασής μας και το δικαίωμα να διαδηλώνουμε σύμφωνα με τις απαιτήσεις του Ερντογάν; Στις εφημερίδες είπαν ότι εκπροσωπώ τα κουρδικά παρά τα σουηδικά συμφέροντα, αλλά είναι η σουηδική εθνική κυριαρχία που με ενδιαφέρει», τόνισε τότε στη σουηδική Βουλή η Κακαμπαβέχ.

Το Κόμμα της Αριστεράς

Το Κόμμα της Αριστεράς, που προέρχεται από το παλιό Κομμουνιστικό Κόμμα, αντιμετωπίζει όλα τα προβλήματα, τις αντιφάσεις και τις συγκρούσεις των καιρών μας και έχει μετατοπιστεί σε πολλά θέματα σε μετριοπαθείς θέσεις.

Φαίνεται να απέχει πολύ η εποχή που το 2021 έριξε την κυβέρνηση των Σοσιαλδημοκρατών γιατί το θέμα των ενοικίων και την κατασκευή νέων διαμερισμάτων ή που το 2022 ήταν το μόνο κόμμα που δεν ψήφισε την αποστολή όπλων στην Ουκρανία ή που ζητούσε δημοψήφισμα για το ΝΑΤΟ. Μετά άλλαξε στάση, και στις εκλογές του 2022 υποχώρησε στο 6,75% με πτώση 1,3%, στις 24 έδρες, πληρώνοντας την αποστολή όπλων και τις εσωτερικές διαμάχες για την περιβαλλοντολογική πολιτική, που αφορούσε παραχωρήσεις στη φορολόγηση των ορυκτών καυσίμων.

Στο συνέδριό του το Μάιο του 2024 αποδέχτηκε την είσοδο της χώρας στην ΕΕ και στις ευρωεκλογές του ιδίου έτους κατάφερε να διπλασιάσει τους ευρωβουλευτές του εκλέγοντας δύο. Παρόλο που το Κόμμα της Αριστεράς ήταν το πρώτο που αναφέρθηκε στη γενοκτονία στη Γάζα, πλήρωσε με αποχωρήσεις ηγετικών στελεχών του ορισμένες αστοχίες, ενώ οι κατηγορίες για αντισημιτισμό το οδήγησαν σε μια περισσότερο μετριοπαθή πολιτική στο παλαιστινιακό, που κατέληξε σε αποχωρήσεις και διαγραφές και οδήγησε στην ίδρυση τριών νέων μικρών κομμάτων μέσα σε δυόμισι χρόνια.

Φωτό: 18-19_Panagopoulos Thom Reijnders / unsplash

Άκου ζωντανά