Οι ευρωπαϊκές χώρες πρέπει να διατηρήσουν περισσότερους διαύλους επικοινωνίας με τη Ρωσία, υποστηρίζει ανάλυση των Financial Times, ώστε να περιοριστεί ο κίνδυνος παρερμηνειών και ανεξέλεγκτης κλιμάκωσης.

Η ενίσχυση της άμυνας και η στήριξη της Ουκρανίας δεν αρκούν από μόνες τους για να περιορίσουν τον κίνδυνο σύγκρουσης ανάμεσα στη Ρωσία και τη Δύση. Ανάλυση των Financial Times υποστηρίζει ότι οι ευρωπαϊκές χώρες χρειάζεται παράλληλα να επιδιώξουν συστηματικότερη επικοινωνία με τη Μόσχα και να προετοιμαστούν για τη διαχείριση κρίσεων.

Το κείμενο συνδέει την ανάγκη αυτή με την εμπειρία του 1983, όταν, σύμφωνα με την περιγραφή του, οι Σοβιετικοί εξέλαβαν ενδείξεις που αποδείχθηκαν λανθασμένες ως πιθανή αμερικανική πυραυλική επίθεση. Ένας Σοβιετικός αξιωματικός έκρινε τότε ότι επρόκειτο πιθανότατα για σφάλμα του συστήματος και απέτρεψε πυρηνικό αντίποινο. Τον ίδιο χρόνο, η σοβιετική ηγεσία αντιμετώπισε την άσκηση του ΝΑΤΟ Able Archer ως πιθανή προετοιμασία επίθεσης.

Περισσότερα από 40 χρόνια αργότερα, ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, έχει αναφέρει ότι η Συμμαχία πρέπει να είναι έτοιμη για ενδεχόμενη ρωσική επίθεση μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια. Η ανάλυση αναφέρει επίσης ότι η Ρωσία θεωρεί πως τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ συμμετέχουν ουσιαστικά στον πόλεμο στην Ουκρανία.

Κίνδυνος παρερμηνειών και κλιμάκωσης

Η ανάλυση περιγράφει την ευρωπαϊκή αντίδραση σε τρεις άξονες, τη στήριξη της Ουκρανίας, την αύξηση των αμυντικών δαπανών και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας απέναντι σε επιθέσεις στη λεγόμενη «γκρίζα ζώνη». Υποστηρίζει, ωστόσο, ότι απαιτείται εξίσου μεγάλη προσπάθεια για την αποτροπή του πολέμου και για την προετοιμασία απέναντί του.

Ως πρόσθετο κίνδυνο επισημαίνει την εξασθένηση των μηχανισμών ελέγχου εξοπλισμών και διαχείρισης της κλιμάκωσης, καθώς και την περιορισμένη επικοινωνία με τη Ρωσία. Σε αυτές τις συνθήκες, αναφέρει, οι αμυντικές κινήσεις της μίας πλευράς μπορεί να εκληφθούν από την άλλη ως επιθετικές και να οδηγήσουν σε αμοιβαία αντίδραση. Η ανάλυση θεωρεί ότι ένα ατύχημα ή ένας λανθασμένος υπολογισμός ενδέχεται να είναι μεγαλύτερος κίνδυνος από μια σκόπιμη έναρξη σύγκρουσης.

Στο ίδιο πλαίσιο, επικρίνει τη χρήση πολεμικής ρητορικής από πολιτικούς. Ειδικότερα, αναφέρει ότι ο δημόσιος σχολιασμός σχεδίων του ΝΑΤΟ για την αντιμετώπιση της ρωσικής αεράμυνας γύρω από τον θύλακα του Καλίνινγκραντ μπορεί να εκληφθεί ως απειλή, ακόμη κι αν δεν προοριζόταν για ρωσικά ακροατήρια.

Πρόταση για συντονισμένους διαύλους

Παρά τις δυσκολίες που περιγράφει στις σχέσεις με τη Μόσχα, η ανάλυση προτείνει στις ευρωπαϊκές χώρες να αξιοποιήσουν περισσότερους διαύλους επικοινωνίας, τόσο για να εξηγήσουν τη δική τους αντίληψη για την ασφάλεια όσο και για να διερευνήσουν τρόπους περιορισμού των παρεξηγήσεων. Εισηγείται επίσης οι ευρωπαίοι ηγέτες να ορίσουν εκπροσώπους για τον συντονισμό των μηνυμάτων, χωρίς να αποκλείσουν άλλες επαφές με τη Ρωσία.

Παράλληλα, υποστηρίζει ότι η καλύτερη προετοιμασία για την αντιμετώπιση κρίσεων και η σαφέστερη διατύπωση των μηνυμάτων αποτροπής θα ενίσχυαν τη διαχείριση της έντασης. Ως ιστορικό παράδειγμα αναφέρει τη Μάργκαρετ Θάτσερ, η οποία το 1983 συμμετείχε σε ολοήμερο σεμινάριο για τη Σοβιετική Ένωση και, έναν χρόνο αργότερα, υποδέχθηκε τον Μιχαήλ Γκορμπατσόφ στην επίσκεψή του.

Άκου ζωντανά Spi8a