Blast αποκαλύπτει σχέδιο προσωρινού αποκλεισμού social media στη Γαλλία

Το γαλλικό ερευνητικό μέσο αναφέρει ότι ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί ζήτησε από τηλεπικοινωνιακούς παρόχους να προετοιμαστούν για ολιγόωρο αποκλεισμό πλατφορμών, σχέδιο που τελικά δεν εφαρμόστηκε. Την ίδια ημέρα, εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι διαδήλωσαν κατά της ακρίβειας και της κυβερνητικής πολιτικής.

Σχέδιο για προσωρινό αποκλεισμό του Snapchat, του TikTok και του Instagram κατά τη διάρκεια των κινητοποιήσεων είχε προετοιμάσει η γαλλική κυβέρνηση, σύμφωνα με δημοσίευμα του ερευνητικού μέσου Blast. Η επιστολή του πρωθυπουργού Σεμπαστιάν Λεκορνί προς τέσσερις τηλεπικοινωνιακούς παρόχους ζητούσε να είναι τεχνικά έτοιμοι να διακόψουν την πρόσβαση στις πλατφόρμες, εφόσον λάμβαναν σχετική εντολή. Στη λίστα προστέθηκε αργότερα και το X, πρώην Twitter. Το μέτρο δεν εφαρμόστηκε.

Η αποκάλυψη έγινε την ώρα που εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες συμμετείχαν το Σάββατο 24 Οκτωβρίου σε κινητοποιήσεις κατά της ακρίβειας, της υποβάθμισης των δημόσιων υπηρεσιών και της κυβερνητικής πολιτικής του Εμανουέλ Μακρόν. Οι περισσότερες πορείες ολοκληρώθηκαν ειρηνικά, αλλά αργότερα καταγράφηκαν συγκρούσεις σε αρκετές πόλεις. Οι αρχές ανακοίνωσαν σχεδόν 1.000 συλλήψεις και τραυματισμούς.

Διαφορετικές εκτιμήσεις για τη συμμετοχή

Το υπουργείο Εσωτερικών της Γαλλίας υπολόγισε τους διαδηλωτές σε 410.000 σε όλη τη χώρα, εκ των οποίων 110.000 στο Παρίσι. Η συνδικαλιστική οργάνωση CGT έδωσε υψηλότερη εκτίμηση, κάνοντας λόγο για 800.000 συμμετέχοντες συνολικά και 250.000 στη γαλλική πρωτεύουσα. Περίπου 70.000 αστυνομικοί είχαν κινητοποιηθεί σε όλη τη χώρα.

Στο Παρίσι, η αστυνομική διεύθυνση άλλαξε την τελευταία στιγμή τη διαδρομή που είχε συμφωνηθεί με τα συνδικάτα. Αντί για την πορεία από την πλατεία της Βαστίλης προς την πλατεία του Έθνους, οι διαδηλωτές κινήθηκαν από την Porte d’Italie προς την Porte de Vincennes. Συνδικαλιστές κατηγόρησαν τις αρχές ότι με την αλλαγή επιχειρούσαν να περιορίσουν το δικαίωμα στη διαδήλωση.

Η πορεία ολοκληρώθηκε σε μεγάλο βαθμό ειρηνικά, όμως κατά τη διάλυση ομάδες διαδηλωτών έστησαν οδοφράγματα και πέταξαν αντικείμενα προς αστυνομικούς. Η αστυνομία έκανε χρήση δακρυγόνων και αντλιών νερού. Οι κινητοποιήσεις είχαν ως βασικά ζητήματα την ακρίβεια και τις τιμές των καυσίμων, ενώ διαδηλωτές εξέφρασαν επίσης αντίθεση στην αστυνομική καταστολή και στη στάση της κυβέρνησης απέναντι σε μαθητές και φοιτητές.

Επεισόδια σε πόλεις της Γαλλίας

Στη Μασσαλία, οι αρχές υπολόγισαν τους συμμετέχοντες σε περίπου 17.000, ενώ η CGT έκανε λόγο για 100.000. Η πορεία διήρκεσε πάνω από τρεις ώρες χωρίς επεισόδια, αλλά μετά την αποχώρηση των συνδικαλιστικών οργανώσεων κάδοι πυρπολήθηκαν και στήθηκαν οδοφράγματα. Η αστυνομία χρησιμοποίησε δακρυγόνα. Ο δήμαρχος Μπενουά Παγιάν χαιρέτισε τη συμμετοχή και αναφέρθηκε στα αιτήματα των πολιτών.

Συγκρούσεις αναφέρθηκαν επίσης στο Μπορντό, στη Νάντη και στη Ρεν. Στη Λυών, όπου οι τοπικές αρχές είχαν απαγορεύσει τη διαδήλωση, χιλιάδες άνθρωποι βγήκαν στους δρόμους και η αστυνομία προχώρησε σε συλλήψεις και εκτεταμένη χρήση δακρυγόνων.

Επιφυλάξεις από τους παρόχους για τον αποκλεισμό

Όπως αναφέρει το Blast, ο Λεκορνί έστειλε στις 22 Οκτωβρίου επιστολή στις Orange, Bouygues Telecom, Iliad (Free) και Altice France (SFR), ζητώντας να προετοιμαστούν για ενδεχόμενο αποκλεισμό με τεχνική παρέμβαση στα ονόματα τομέα (DNS). Ως πιθανό διάστημα εφαρμογής αναφερόταν το Σαββατοκύριακο 24 και 25 Οκτωβρίου, ανάλογα με την εξέλιξη των διαδηλώσεων. Η κυβέρνηση αιτιολογούσε τον σχεδιασμό με τα επεισόδια της 17ης και 18ης Οκτωβρίου, υποστηρίζοντας ότι τα κοινωνικά δίκτυα χρησιμοποιήθηκαν για παράνομα καλέσματα και τον συντονισμό ταραχών.

Σε τηλεδιάσκεψη στις 23 Οκτωβρίου, οι εταιρείες εξέφρασαν, σύμφωνα με το δημοσίευμα, επιφυλάξεις για τη νομιμότητα και την αποτελεσματικότητα του μέτρου. Είπαν ότι δεν μπορούσαν να περιορίσουν άμεσα την πρόσβαση μόνο σε κινητά τηλέφωνα και συγκεκριμένες περιοχές, ενώ σημείωσαν ότι η χρήση VPN ή εναλλακτικών εφαρμογών θα μπορούσε να παρακάμψει τον αποκλεισμό.

Οι νομικοί εκπρόσωποι των παρόχων αμφισβήτησαν επίσης αν ένας αποκλεισμός σε εθνική κλίμακα, διάρκειας έως 12 ωρών, θα πληρούσε τις προϋποθέσεις αναγκαιότητας και αναλογικότητας. Διαφώνησαν ακόμη με τη διαδικασία, ζητώντας επίσημη, αιτιολογημένη και δημοσιευμένη διοικητική πράξη. Η κυβέρνηση θεωρούσε επαρκή την αποστολή ξεχωριστής εντολής σε κάθε εταιρεία. Κατά το Blast, είχε εξεταστεί η ενεργοποίηση του μέτρου το μεσημέρι του Σαββάτου, με δημόσια ανακοίνωση λίγο νωρίτερα.

Η κυβέρνηση επικαλέστηκε απόφαση του γαλλικού Συμβουλίου της Επικρατείας για τον αποκλεισμό του TikTok στη Νέα Καληδονία. Η απόφαση, που εκδόθηκε την 1η Απριλίου 2025, ακύρωσε το συγκεκριμένο μέτρο, αναγνωρίζοντας ωστόσο ότι προσωρινός αποκλεισμός κοινωνικού δικτύου θα μπορούσε να επιτραπεί υπό αυστηρές προϋποθέσεις.

Στο Παρίσι, η 35χρονη Σελίν δήλωσε ότι συμμετείχε στις κινητοποιήσεις λόγω της αντιμετώπισης των μαθητικών διαδηλώσεων και υποστήριξε ότι το δικαίωμα στη διαδήλωση είναι θεμελιώδες για τη δημοκρατία. Αντιτάχθηκε επίσης στην πρόταση του υπουργού Δικαιοσύνης Ζεράλ Νταρμανέν για στέρηση πολιτικών δικαιωμάτων σε συλληφθέντες διαδηλωτές. Η 26χρονη Ζελί είπε στο BBC ότι οι πολίτες έχουν φτάσει στα όριά τους.

Η CFDT αναφέρθηκε σε διακλαδική και διασυνδικαλιστική κινητοποίηση στις 5 Νοεμβρίου, ενώ διαδηλωτές στο Παρίσι κάλεσαν σε νέα συγκέντρωση στις 31 Οκτωβρίου.

Άκου ζωντανά Spi8a