Ο πρόεδρος της Σερβίας υπέβαλε την παραίτησή του πριν από τις βουλευτικές εκλογές της 25ης Οκτωβρίου, με στόχο να ηγηθεί του ψηφοδελτίου του και, αν εξασφαλιστεί κυβερνητική πλειοψηφία, να αναλάβει την πρωθυπουργία.
Ο Αλεξάνταρ Βούτσιτς υπέβαλε την παραίτησή του από την προεδρία της Σερβίας, ενώ η χώρα οδεύει προς τις βουλευτικές εκλογές της 25ης Οκτωβρίου. Ο ίδιος αναμένεται να ηγηθεί του ψηφοδελτίου «Ενωμένη Σερβία», στο οποίο συμμετέχουν το Σερβικό Προοδευτικό Κόμμα (SNS) και μικρότεροι πολιτικοί σχηματισμοί. Εφόσον ο συνασπισμός του σχηματίσει κυβέρνηση, επιδιώκει να αναλάβει την πρωθυπουργία.
Μεταβατική προεδρία και εκλογικό χρονοδιάγραμμα
Βάσει του Συντάγματος, οι εκλογές για την ανάδειξη νέου προέδρου πρέπει να διεξαχθούν μέσα σε 90 ημέρες από την παραίτηση. Ως τότε, τα καθήκοντα του αρχηγού του κράτους αναλαμβάνει η πρώην πρόεδρος της Βουλής, Άνα Μπρνάμπιτς.
Ο Βούτσιτς είχε εκλεγεί για πρώτη φορά το 2017 και επανεξελέγη το 2022. Η δεύτερη θητεία του επρόκειτο να ολοκληρωθεί στις 31 Μαΐου 2027. Πριν ανακοινώσει την παραίτησή του, δήλωσε ότι απένειμε χάρη σε 12 φοιτητές και ακτιβιστές που κατηγορούνται για απόπειρα κατάλυσης του Συντάγματος, καθώς και σε 11 άτομα που, σύμφωνα με την ανακοίνωσή του, ευθύνονται για επιθέσεις εναντίον φοιτητών τα τελευταία δύο χρόνια.
Η φοιτητική λίστα και οι πολιτικές συμμαχίες
Η εκλογική αναμέτρηση διεξάγεται σε μια περίοδο αυξημένης πολιτικής κινητοποίησης. Μετά τον θάνατο 16 ανθρώπων, όταν κατέρρευσε τμήμα του ανακαινισμένου σιδηροδρομικού σταθμού στο Νόβι Σαντ την 1η Νοεμβρίου 2024, φοιτητές πρωτοστάτησαν σε κινητοποιήσεις κατά της διαφθοράς και της αδιαφάνειας. Το φοιτητικό κίνημα συμμετέχει στις εκλογές με ξεχωριστό ψηφοδέλτιο, την «Φοιτητική Λίστα», με επικεφαλής τον καθηγητή καρδιολογίας Ίλια Σερντάνοβιτς.
Το Δημοκρατικό Κόμμα, το «Πράσινο-Αριστερό Μέτωπο» και ο συνασπισμός «Λαϊκή Σερβία» απέσυραν τα ψηφοδέλτιά τους και κάλεσαν τους υποστηρικτές τους να ψηφίσουν τη φοιτητική παράταξη. Τα κόμματα αυτά διέθεταν συνολικά 37 έδρες στην προηγούμενη Βουλή, η οποία έχει 250 έδρες. Στην εκλογική κούρσα παραμένουν, μεταξύ άλλων, ο συνασπισμός «Ευρωπαϊκή Σερβία» και η «Αυθεντική Σερβία», που περιλαμβάνει ακροδεξιά και φιλομοναρχικά κόμματα τα οποία αντιτίθενται στην ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Μήνυμα προς τους υποστηρικτές του
Σε συγκέντρωση έξω από το προεδρικό μέγαρο στο Βελιγράδι, όπου παρευρέθηκαν μερικές χιλιάδες υποστηρικτές του, ο Βούτσιτς τους ευχαρίστησε για τη στήριξη και δήλωσε ότι θα συνεχίσει να υπερασπίζεται τα συμφέροντα της χώρας. Προανήγγειλε εντατική προεκλογική εκστρατεία και εξέφρασε την πεποίθηση ότι ο συνασπισμός του θα επικρατήσει με μεγαλύτερη διαφορά από ό,τι σε προηγούμενες εκλογές.
