Παιδιά που έχουν απομακρυνθεί από τις οικογένειές τους μένουν για εβδομάδες ή μήνες σε νοσοκομειακούς θαλάμους, ενώ ένας έφηβος ζει στο Παίδων εδώ και 12 χρόνια.

Περίπου 60 ανήλικοι βρίσκονται αυτή την περίοδο στα νοσοκομεία Παίδων «Αγία Σοφία» και «Αγλαΐα Κυριακού» στην Αθήνα, όχι επειδή χρειάζονται όλοι νοσηλεία, αλλά επειδή δεν έχει βρεθεί κατάλληλος χώρος για τη φιλοξενία τους. Ο αριθμός μεταβάλλεται καθημερινά και, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται, αυξάνεται σε περιόδους γιορτών και το καλοκαίρι.

Πρόκειται για παιδιά που έχουν κακοποιηθεί, εγκαταλειφθεί ή απομακρυνθεί με εισαγγελική εντολή από το οικογενειακό τους περιβάλλον. Ορισμένα μένουν σε νοσοκομεία επί εβδομάδες ή μήνες, ενώ σε άλλες περιπτώσεις η φύλαξή τους ανατίθεται στην Αστυνομία. Εργαζόμενοι στα νοσοκομεία περιγράφουν ελλείψεις σε δομές και προσωπικό, με γιατρούς και νοσηλευτές να αναλαμβάνουν καθήκοντα για τα οποία, όπως λένε, δεν έχουν την αναγκαία υποστήριξη.

Παραμονή που μετρά χρόνια

Ένας έφηβος ζει στο Παίδων εδώ και 12 χρόνια, καθώς δεν υπάρχει δομή που να μπορεί να καλύψει τις ιατρικές ανάγκες του. Εργαζόμενη στο νοσοκομείο αναφέρει ότι, με οικογενειακή υποστήριξη, θα μπορούσε να ζει στο σπίτι και να λαμβάνει εκεί τη διατροφή και τη φαρμακευτική αγωγή του. Ο ανήλικος πηγαίνει σε σχολείο κοντά στο νοσοκομείο.

Κατά τους εργαζόμενους, η παραμονή των παιδιών στο νοσοκομείο θα έπρεπε να περιορίζεται στις μία έως τρεις ημέρες που χρειάζονται για εξετάσεις και αξιολόγηση της υγείας τους, προτού μεταφερθούν σε κατάλληλη δομή. Στην πράξη, οι διαθέσιμες δομές είτε δεν επαρκούν είτε δεν έχουν κενές θέσεις. Την περίοδο της πανδημίας, σύμφωνα με τα στοιχεία του ρεπορτάζ, ο αριθμός των παιδιών που έμεναν στα νοσοκομεία είχε φτάσει περίπου τα 200 και η κατάσταση διατηρήθηκε για σχεδόν δύο χρόνια.

Υπάρχουν επίσης περιπτώσεις παιδιών που επιστρέφουν στο νοσοκομείο αφού προηγουμένως φιλοξενήθηκαν σε δομές που δεν μπόρεσαν να τα κρατήσουν. Σε μία υπόθεση, ανήλικη που είχε απομακρυνθεί δύο φορές από την οικογένειά της επέστρεψε στο ίδιο περιβάλλον, παρότι αυτό δεν θεωρούνταν κατάλληλο, και αργότερα μεταφέρθηκε ξανά στο νοσοκομείο με νέα εισαγγελική εντολή.

Αστυνομική φύλαξη και ελλείψεις συντονισμού

Πέντε παιδιά φυλάσσονται αυτή την περίοδο από την Αστυνομία στα δύο νοσοκομεία Παίδων, μεταξύ τους και παιδί με σοβαρή ψυχιατρική διάγνωση. Σε άλλη περίπτωση, σύμφωνα με πληροφορίες, ζητήθηκε από αστυνομικούς να ακινητοποιήσουν παιδί με αυτισμό, αλλά εκείνοι αρνήθηκαν να εμπλακούν. Αστυνομικοί αναφέρουν ότι καλούνται να καλύψουν κενά κοινωνικών υπηρεσιών, χωρίς να διαθέτουν την εξειδίκευση που απαιτείται.

Το ρεπορτάζ των δημοσιογράφων Μαρινίκης Αλεβιζοπούλου και Άννας Νίνη στο The Manifold αναφέρθηκε σε δύο 15χρονα κορίτσια που κρατούνταν σε κελί της ΓΑΔΑ, αφού η προστατευτική φύλαξή τους μεταφέρθηκε από νοσοκομείο στην αστυνομική διεύθυνση. Μετά την έκταση που πήρε η υπόθεση, η Εισαγγελία Ανηλίκων έδωσε εντολή να επιστρέψουν στο νοσοκομείο. Οι γιατροί ζήτησαν ξανά αστυνομική φύλαξη και τα κορίτσια παρέμειναν υπό περιορισμό σε θαλάμους.

Τα στοιχεία για τις προστατευτικές φυλάξεις που διατάχθηκαν από την Εισαγγελία καταγράφουν μία περίπτωση το 2022, τρεις το 2023, 13 το 2024 και 28 το 2025. Για το 2026 είχαν καταγραφεί 25 περιστατικά πριν ολοκληρωθεί το έτος. Σε μία περίπτωση ανήλικη παρέμεινε υπό φύλαξη στο νοσοκομείο για 117 ημέρες, ενώ σε άλλες οι αντίστοιχες περίοδοι ήταν 59 και 29 ημέρες. Παιδί στο Παίδων Πεντέλης βρισκόταν υπό αστυνομική φύλαξη επί τρεις μήνες, σύμφωνα με τις πληροφορίες του ρεπορτάζ.

Η διαχείριση των περιστατικών εμπλέκει τα υπουργεία Υγείας, Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Δικαιοσύνης και Προστασίας του Πολίτη. Εργαζόμενοι επισημαίνουν την απουσία συντονισμού και την έλλειψη διαθέσιμων δημόσιων δομών. Αναφέρουν ακόμη ότι δεν υπάρχουν επαρκείς κοινωνικές υπηρεσίες στους δήμους για συστηματική παρακολούθηση των παιδιών όταν επιστρέφουν στην οικογένειά τους.

Γιατροί και αστυνομικοί υπογραμμίζουν ότι τα παιδιά δεν είναι κρατούμενοι και ότι η ευθύνη της προστασίας τους δεν μπορεί να μεταφέρεται στο προσωπικό των νοσοκομείων ή στην Αστυνομία. Εργαζόμενοι ζητούν τη δημιουργία δημόσιων δομών ανοιχτού ή ημιανοιχτού τύπου με κοινωνικούς λειτουργούς, ψυχολόγους και εξειδικευμένο προσωπικό, καθώς και την ανάπτυξη προγραμμάτων αναδοχής.

Τι αναφέρει το υπουργείο Δικαιοσύνης

Απαντώντας για το θεσμικό πλαίσιο, το υπουργείο Δικαιοσύνης επικαλείται το άρθρο 1532 του Αστικού Κώδικα, όπως τροποποιήθηκε με τον Ν. 4800/2021. Σε επείγουσες περιπτώσεις άμεσου κινδύνου για τη σωματική ή ψυχική υγεία του παιδιού, ο εισαγγελέας μπορεί να διατάξει μέτρα προστασίας μέχρι να αποφανθεί το δικαστήριο. Το υπουργείο αναφέρει ότι η υπόθεση πρέπει να παραπεμφθεί στο δικαστήριο εντός 90 ημερών, με δυνατότητα αιτιολογημένης παράτασης για άλλες 90.

Σύμφωνα με το υπουργείο, η κοινωνική υπηρεσία του νοσοκομείου αναζητεί κατάλληλη δομή, αφού το παιδί μεταφερθεί για ιατρικό έλεγχο και παιδοψυχιατρική εκτίμηση. Μέχρι να βρεθεί χώρος που να ανταποκρίνεται στις ανάγκες του, ο ανήλικος παραμένει στο νοσοκομείο. Το υπουργείο διευκρινίζει ότι η αστυνομική εμπλοκή αφορά την απομάκρυνση και τη μεταφορά του παιδιού, ενώ χαρακτηρίζει την προστατευτική φύλαξη από αστυνομικούς εξαιρετική περίπτωση, για ειδικές έκτακτες συνθήκες.

Άκου ζωντανά Spi8a