Ο κανονισμός για τις επιστροφές προβλέπει κυρώσεις για τη μη συνεργασία, κοινό ευρωπαϊκό έντυπο αποφάσεων και τη μεταφορά ορισμένων ανθρώπων σε κέντρα εκτός ΕΕ.
Νέο πλαίσιο για την επιστροφή ανθρώπων που δεν έχουν νόμιμο δικαίωμα παραμονής ενέκρινε η Ευρωπαϊκή Ένωση, συμπληρωματικά προς το Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο. Μεταξύ των προβλέψεών του είναι η δυνατότητα μεταφοράς ατόμων με απόφαση επιστροφής σε κέντρα που θα λειτουργούν σε τρίτες χώρες, εφόσον υπάρχει συμφωνία με τη χώρα υποδοχής.
Οι ασυνόδευτοι ανήλικοι εξαιρούνται ρητά από τη συγκεκριμένη πρόβλεψη. Το νέο πλαίσιο έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία, σύμφωνα με τα στοιχεία που αναφέρονται, περίπου δύο στους τρεις ανθρώπους στους οποίους επιδίδεται εντολή αποχώρησης παραμένουν στην ΕΕ. Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να περιορίσει αυτό το ποσοστό.
Κυρώσεις σε περίπτωση μη συνεργασίας
Όσοι καλούνται να αποχωρήσουν θα πρέπει να συνεργάζονται με τις αρμόδιες αρχές. Σε περίπτωση άρνησης, προβλέπονται μέτρα όπως περικοπή επιδομάτων, αποκλεισμός από κίνητρα οικειοθελούς επιστροφής και επιβολή προστίμων. Ποινικές συνέπειες μπορεί να υπάρξουν όπου το επιτρέπει η εθνική νομοθεσία.
Ο Ιρλανδός υπουργός Δικαιοσύνης και Μετανάστευσης, Jim O’Callaghan, υποστήριξε ότι οι αναθεωρημένοι κανόνες θα επιτρέψουν στα κράτη-μέλη να διεκπεραιώνουν τις επιστροφές ταχύτερα και αποτελεσματικότερα, στο πλαίσιο κοινής ευρωπαϊκής διαχείρισης.
Κοινό έντυπο και αυστηρότερα μέτρα για λόγους ασφάλειας
Το πλαίσιο εισάγει την «Ευρωπαϊκή Εντολή Επιστροφής», ένα τυποποιημένο έντυπο με τα βασικά στοιχεία κάθε απόφασης. Με αυτόν τον τρόπο, τα κράτη-μέλη θα μπορούν να αναγνωρίζουν αποφάσεις που έχουν εκδοθεί σε άλλα κράτη. Η αμοιβαία αναγνώριση παραμένει προς το παρόν προαιρετική. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα επανεξετάσει το ζήτημα τρία χρόνια μετά την έναρξη ισχύος του κανονισμού και μπορεί να προτείνει να γίνει υποχρεωτική.
Για άτομα που θεωρούνται απειλή για την ασφάλεια, οι εθνικές αρχές θα μπορούν να επιβάλλουν απαγόρευση εισόδου χωρίς χρονικό όριο ή να παρατείνουν την κράτηση πέρα από τους 24 μήνες.
Ο κανονισμός θα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ και θα τεθεί σε ισχύ την επόμενη ημέρα. Οι διατάξεις για τα κέντρα επιστροφής θα εφαρμοστούν άμεσα, ενώ οι ρυθμίσεις που χρειάζονται προετοιμασία θα αρχίσουν να ισχύουν έναν χρόνο αργότερα.
