Το γαλλικό πλοίο Abeille Marengo έφτασε στο Ηράκλειο εν αναμονή της NAVTEX για τις έρευνες βυθού. Ως πιθανή φόρμουλα εξετάζεται γραπτή ενημέρωση της Τουρκίας από τη γαλλική εταιρεία, χωρίς αίτημα για άδεια.
Το Abeille Marengo, που θα πραγματοποιήσει έρευνες βυθού για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου (GSI), κατέπλευσε την Τρίτη 27 Οκτωβρίου στο Ηράκλειο Κρήτης. Η έναρξη των εργασιών αναμένεται μετά την έκδοση NAVTEX.
Το πλοίο ενεργεί για λογαριασμό της γαλλικής Nexans, η οποία έχει αναλάβει την κατασκευή και την πόντιση του καλωδίου. Στην ιδιοκτησία του GSI συμμετέχει πλέον με πλειοψηφικό πακέτο και η γαλλική Meridiam.
Η συζήτηση για τη γραπτή ενημέρωση
Την ίδια ημέρα που το πλοίο έφτασε στην Κρήτη, ο Γάλλος πρόεδρος Εμμανουέλ Μακρόν είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον πρόεδρο της Τουρκίας, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Η ανακοίνωση της τουρκικής προεδρίας δεν περιλάμβανε το καλώδιο στα θέματα της συνομιλίας, ενώ τουρκικά μέσα ενημέρωσης είχαν αναφερθεί τις προηγούμενες ημέρες σε επαφές Γαλλίας–Τουρκίας για το GSI.
Παράλληλα, παραμένει ανοιχτό το ζήτημα του αιτήματος της Άγκυρας για γραπτή ενημέρωση σχετικά με την έναρξη των ερευνών. Η Αθήνα υποστηρίζει ότι άδεια για το έργο μπορεί να ζητηθεί μόνο από την Ελλάδα. Ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο να ενημερωθεί η Τουρκία μετά την ελληνική αδειοδότηση, με σαφή διευκρίνιση ότι η ενημέρωση δεν αποτελεί διαδικασία αδειοδότησης.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Χακάν Φιντάν, έχει δηλώσει ότι η χώρα του δεν αντιτίθεται στο έργο, αλλά αναμένει γραπτή ενημέρωση. Είπε επίσης ότι η Άγκυρα δεν επιθυμεί να μεταβληθεί το υφιστάμενο καθεστώς. Η Τουρκία υποστηρίζει ότι η θαλάσσια περιοχή ανατολικά της Κάσου και της Καρπάθου ανήκει στη δική της υφαλοκρηπίδα, ενώ το υπόλοιπο 40% των βυθομετρήσεων αφορά τη θαλάσσια περιοχή νοτίως της Κάσου.
Ο πρώην πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής τάχθηκε κατά ακόμη και της ενημέρωσης της Τουρκίας, προειδοποιώντας ότι θα μπορούσε να οδηγήσει σε απαίτηση τουρκικής άδειας για έργα στο Αιγαίο. Από την πλευρά του, το Μέγαρο Μαξίμου διαχωρίζει την ενημέρωση από την αδειοδότηση και υποστηρίζει ότι η πρώτη δεν έχει νομικές συνέπειες.
Ο βουλευτής Α΄ Αθήνας της Νέας Δημοκρατίας και καθηγητής Διεθνών Σχέσεων Άγγελος Συρίγος εκτίμησε ότι η γαλλική εταιρεία θα μπορούσε να ενημερώσει την Άγκυρα, εφόσον το έγγραφο αναφέρει ρητά ότι δεν ζητείται άδεια. Η φόρμουλα που φαίνεται να προωθείται προβλέπει, σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, η ενημέρωση να σταλεί από τη γαλλική εταιρεία και να απευθυνθεί, εκτός από την Τουρκία, στην Αίγυπτο, το Ισραήλ και τον Λίβανο. Η Αθήνα έχει τονίσει ότι θα αναφέρεται ρητά πως δεν πρόκειται για αίτημα αδειοδότησης.
Παραμένει ανοιχτό το ερώτημα αν μια τέτοια γνωστοποίηση θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί από την Τουρκία ως προηγούμενο για μελλοντικά έργα ή να εκληφθεί ως αναγνώρισή της ως παράκτιου κράτους στην περιοχή. Μετά την έκδοση ελληνικής NAVTEX, δεν αποκλείεται η Τουρκία να εκδώσει δική της, υποστηρίζοντας ότι οι έρευνες γίνονται εντός της τουρκικής υφαλοκρηπίδας.
