Στις 28η Οκτώβρη του 2011 στη Θεσσαλονίκη η επίσημη στρατιωτική παρέλαση δεν πραγματοποιήθηκε λόγω των έντονων αντιδράσεων του κόσμου για την αντιλαϊκή επιδρομή και τα μνημόνια. Οι επίσημοι -και ο πρόεδρος της Δημοκρατίας Κάρολος Παπούλιας- αναγκάστηκαν να αποχωρήσουν, για να «παρελάσουν» οι συγκεντρωμένοι πολίτες-διαδηλωτές. Το γεγονός αυτό έμεινε στην ιστορία ως «Η παρέλαση του λαού»! Μαζί με ανάλογα γεγονότα που έγιναν την ίδια μέρα σε δεκάδες άλλες πόλεις αποτελεί σύμβολο κοινωνικής διαμαρτυρίας και αντίστασης στην αντιλαϊκή λαίλαπα.
Ηλίας Σμήλιος
The article is also available in English
Η απρόσμενη εισβολή του λαού στο προσκήνιο στις 28 Οκτώβρη 2011 δεν προέκυψε ξαφνικά ούτε ήταν ένα αυθόρμητο ξέσπασμα, ξεκομμένο από τις διεργασίες του λαϊκού κινήματος, αλλά πατά πάνω στα έντονα κινηματικά γεγονότα των πρώτων χρόνων της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης. Είναι απότοκο των μεγάλων απεργιών και διαδηλώσεων, των «πλατειών», των τοπικών πρωτοβουλιών κατοίκων και της αντίστασης στα «χαράτσια» και γενικά ενός κινήματος που με πολύμορφες δράσεις φώναξε «ΟΧΙ» στα μνημόνια, στην τρόικα, στη δικτατορία των τραπεζών και της αγοράς! Ήρθε ως συνέχεια της μεγάλης απεργιακής κορύφωσης, της 48ωρης πανεργατικής απεργίας στις 19 και 20 Οκτώβρη, όταν περισσότερο από ένα εκατομμύριο διαδηλωτές εκφράσανε με τον πιο δυναμικό τρόπο την αντίθεση τους στην ψήφιση του πολυνομοσχεδίου με σκληρά μέτρα λιτότητας (μειώσεις μισθών κ.ά.), συμπληρωματικά στο πρώτο μνημόνιο και το μεσοπρόθεσμο της κυβέρνησης Γ. Παπανδρέου τον Μάη του 2010 και τον Ιούνιο του 2011.
Την ατμόσφαιρα δονούσε το σύνθημα: Ή τώρα ή ποτέ, εξέγερση λαέ!
Στη Θεσσαλονίκη την 28η Οκτωβρίου γίνεται η κεντρική στρατιωτική παρέλαση με την παρουσία της πολιτικής, στρατιωτικής κλπ. ηγεσίας της χώρας. Τις μέρες εκείνες του 2011 πολλές συνδικαλιστικές, κοινωνικές και πολιτικές συλλογικότητες καλούσαν τον λαό της πόλης να παραστεί στην προγραμματισμένη παρέλαση και να εκφράσει την οργή και την αγανάκτησή του προς τους εκπροσώπους της κυβέρνησης. Ανάμεσά τους και η Πρωτοβουλία Πρωτοβάθμιων Σωματείων Θεσσαλονίκης, που ήδη από το 2010 έπαιζε καταλυτικό ρόλο στον συντονισμό των σωματείων και των συλλογικοτήτων της πόλης στο κίνημα αντίστασης στην αντεργατική λαίλαπα των μνημονίων και η οποία με το πανό της και λίγες δεκάδες αγωνιστές/στριες βρέθηκε πολύ κοντά στην εξέδρα των επισήμων.
Με πολλά πανό και πικέτες, και με συνθήματα που ακούγονταν από τους διαδηλωτές στα πεζοδρόμια της λεωφόρου Μ. Αλεξάνδρου, η ατμόσφαιρα φαινόταν από νωρίς ηλεκτρισμένη. Έτσι όταν ανακοινώθηκε η άφιξη του Προέδρου της Δημοκρατίας Κάρολου Παπούλια και η έναρξη της παρέλασης, οι διαδηλωτές της Πρωτοβουλίας Πρωτοβάθμιων Σωματείων κινήθηκαν ξαφνικά με το πανό τους στο οδόστρωμα, με κατεύθυνση προς την εξέδρα και φωνάζοντας «ή τώρα ή ποτέ εξέγερση, Λαέ». Σε ελάχιστα δευτερόλεπτα πολλές ακόμη ομάδες διαδηλωτών βρέθηκαν στο οδόστρωμα και με μια φωνή φάνηκαν να προχωρούν προς την εξέδρα. Ταυτόχρονα όμως και οι κλούβες της αστυνομίας στήθηκαν κάθετα στον δρόμο, εμποδίζοντας (μαζί με πολλές διμοιρίες των ΜΑΤ και άνδρες της αστυνομίας) την πορεία των διαδηλωτών.
Στα επόμενα λεπτά χιλιάδες διαδηλωτές (η αστυνομία μιλούσε για 10.000) κατέβηκαν στον δρόμο, αδιαφορώντας για τον αστυνομικό φραγμό. Ένα τεράστιο ποτάμι που βροντοφώναζε συνθήματα ενάντια στα μνημόνια και την αντιλαϊκή πολιτική κυβέρνησης και τρόικας κι όχι μόνο αρνούνταν να υπακούσει στις εντολές της αστυνομίας και ν’ αδειάσει τον δρόμο αλλά απαιτούσε την απομάκρυνση του αστυνομικού μπλόκου, ώστε να παρελάσει ο Λαός. Για περισσότερο από μισή ώρα το λαϊκό ποτάμι παρέμενε στον δρόμο παρά τις πιέσεις αστυνομίας και εφέδρων καταδρομέων που τους έφεραν για ν’ ανοίξουν τον δρόμο και να ξεκινήσει η στρατιωτική παρέλαση. Εικόνες μοναδικές, ανθρώπων πιασμένων χέρι-χέρι, χωρίς φόβο στα μάτια, παρά μόνο το χαμόγελο και την ελπίδα στα μάτια των ανθρώπων που αγωνίζονται για το δίκιο, για τη ζωή που τους κλέβουν.
Κι αυτό το χαμόγελο, τη δύναμη και την αποφασιστικότητα δεν μπορεί κανείς να τα νικήσει. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κι οι επίσημοι αποχωρούν από την εξέδρα και η αστυνομία ανοίγει τον δρόμο!
Και τότε παρελαύνει ο Λαός, η επέτειος βρίσκει το πραγματικό της νόημα! Άνθρωποι του μόχθου καταλαμβάνουν τις θέσεις των επισήμων στην εξέδρα κι αυτοί που πριν λίγο κατέλαβαν το οδόστρωμα, προχωρούν τραγουδώντας την «Ξαστεριά», φωνάζοντας αδιάκοπα «ή τώρα ή ποτέ εξέγερση, λαέ»! Κι αυτή ήταν η πιο όμορφη στιγμή για όλους εμάς που ήμασταν εκεί, που νιώσαμε για μια στιγμή δημιουργοί της ιστορίας, που για μια στιγμή πιστέψαμε πως μπορούν τα πράγματα να πάνε αλλιώς!
Η εξουσία όμως δεν μπορούσε να τα δεχθεί όλα αυτά. Εν μέσω γοργών πολιτικών εξελίξεων, με την κυβέρνηση Γ. Παπανδρέου να πέφτει τις επόμενες μέρες και να τη διαδέχεται η συγκυβέρνηση με πρωθυπουργό τον τραπεζίτη Λουκά Παπαδήμο, το μαύρο μέτωπο της εξουσίας ζήτησε εκδίκηση προσπαθώντας ταυτόχρονα να αποτρέψει επανάληψη παρόμοιων γεγονότων. Παραμονή του Πολυτεχνείου σχηματίζεται δικογραφία σε βάρος 17 διαδηλωτών τους οποίους στοχοποιεί η ασφάλεια με βάση φωτογραφικό υλικό. Κι έτσι οδηγούμαστε σε δίκη, κατηγορούμενοι για το «αδίκημα» της υπεράσπισης του δικαιώματος του λαού να αντιδρά στην αντιλαϊκή κυβερνητική πολιτική, να διαδηλώνει, να διεκδικεί!
Αυτή η κίνηση εκφοβισμού όμως είχε αντίθετα αποτελέσματα από αυτά που επεδίωκαν οι κυβερνώντες. Αμέσως δημιουργήθηκε ένα τεράστιο κίνημα συμπαράστασης και αλληλεγγύης γνωστό ως «Ήμουν κι εγώ εκεί στην παρέλαση του Λαού» που με κάθε τρόπο δήλωνε πως δεν θα επιτρέψει να δικαστούν οι λαϊκοί αγώνες! Χιλιάδες πολίτες απ’ όλη τη χώρα δήλωναν πως ένοχος ήταν και είναι η ίδια η αντιλαϊκή πολιτική, που ώθησε χιλιάδες διαδηλωτές σε όλες τις πόλεις να βγουν στους δρόμους.
Τελικά η «Παρέλαση του Λαού» δεν δικάστηκε ποτέ και οι κατηγορούμενοι ως υποκινητές απαλλάχτηκαν, γιατί το κύμα της συμπαράστασης που σηκώθηκε βροντοφώναξε πως η ποινικοποίηση της πιο όμορφης στιγμής στα μαύρα χρόνια των μνημονίων, δε θα περάσει!
Σήμερα, 15 χρόνια μετά και σε μέρες που νεολαία κι εργαζόμενοι σε Γαλλία, Ισπανία κι αλλού «βγαίνουν ξανά στους δρόμους της φωτιάς», ενώ και στην Ελλάδα φαίνονται κάποια σκιρτήματα λαϊκού ξεσηκωμού, οφείλουμε να πιάσουμε το νήμα απ’ τον Οκτώβρη του 2011, να συνεχίσουμε στον δρόμο του αγώνα, με την ελπίδα ή τη σιγουριά ότι πολύ σύντομα θα ζήσουμε μια νέα «Παρέλαση του Λαού» που θα στείλει οριστικά τις αντιλαϊκές πολιτικές στα αζήτητα της ιστορίας!
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν που κυκλοφόρησε στις 24-25 Οκτωβρίου 2026
Οι αναγνώστες μπορούν να εκφράζονται ελεύθερα, με δική τους ευθύνη. Δεν δημοσιεύονται σχόλια που περιέχουν απειλές, ρατσιστικές επιθέσεις, προσωπικά δεδομένα τρίτων ή παράνομο περιεχόμενο.
Τα σχόλια ελέγχονται πριν από τη δημοσίευσή τους. Η δημοσίευση ενός σχολίου δεν σημαίνει ότι το Δίκτυο Αριστερά συμφωνεί με το περιεχόμενό του.